12 kwietnia jest 102. (w latach przestępnych 103.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 263 dni.

Święta

• Imieniny obchodzą: Andrzej, Damian, Józef, Juliusz, Konstanty, Konstantyn, Saba, Siemidrog, Teresa, Wiktor, Zenon oraz Zenona.
• Rosja, Ukraina, Polska – Dzień Kosmonautyki
• Międzynarodowe:
  • Międzynarodowy Dzień Dzieci Ulicy
  • Międzynarodowy Dzień Załogowych Lotów Kosmicznych (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2011 na pamiątkę pierwszego lotu Jurija Gagarina oraz pierwszego lotu wahadłowca kosmicznego Columbia w 1981)
• Ukraina – Dzień Pracowników Przemysłu Kosmicznego Ukrainy
• Stany Zjednoczone, Polska, Rosja – Noc Jurija
• Wspomnienia oraz święta w Kościele katolickim^[1][2], obchodzą:
  • św. Damian z Pawii (biskup)
  • św. Józef Moscati (lekarz) (od reformy z reguły 16 listopada)
  • św. Juliusz I (papież)
  • św. Saba Got (męczennik)
  • św. Teresa od Jezusa z Andów (dziewica oraz zakonnica)
  • św. Zenon z Werony (biskup)

Wydarzenia w Polsce

• 1627 – Wojna polsko-szwedzka: rozpoczęła się bitwa pod Czarnem.
• 1709 – III wojna północna: w bitwie pod Lachowcami hetman wielki litewski Kazimierz Jan Sapieha pokonał hetmana polnego litewskiego Grzegorza Ogińskiego, sprzyjającego carowi Piotrowi I Wielkiemu.
• 1850 – Rozpoczęto budowę Twierdzy Kraków.
• 1903 – W Poznaniu otwarto pierwszy park publiczny, nazwany najpierw Ogrodem Botanicznym, a potem Parkiem Wilsona.
• 1919 – W Łucku zaczął się zjazd ziemian podczas którego powstał Związek Ziemian Wołynia. Zajęto się sprawą polskiego stanu posiadania na Rusi.
• 1926 – Józef Karśnicki stał się przewodniczącym Związku Harcerstwa Polskiego.
• 1944 – Oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz Samoobronnych Kuszczowych Widdiłów dokonały masakry ponad 100 Polaków we wsiach Hucisko oraz Miedziaki w powiecie bóbreckim w byłym województwie lwowskim.
• 1945 – Grupa operacyjna Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa w Siedlcach zamordowała 17 młodych osób podejrzanych o działalność w Armii Krajowej oraz Narodowych Siłach Zbrojnych.
• 1963 – Premiera filmu Godzina pąsowej róży.
• 1982:
  • Premiera filmu Znachor.
  • W Warszawie rozpoczęło nadawanie podziemne Radio Solidarność.
• 1991:
  • Podpisano akt założycielski Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie.
  • Premiera filmu Pogrzeb kartofla.
• 2001:
  • W Warszawie stał się zastrzelony były minister sportu Jacek Dębski.
  • Została uchwalona ordynacja wyborcza do Sejmu oraz Senatu.

Wydarzenia na świecie

Panel sterowania Wostoka 1

  W Wikimedia Commons leżą multimedia związane z tematem:
12 kwietnia

•   238 – Współcesarz rzymski Gordian II zginął broniąc Kartaginy przed legionami pod wodzą Capellianusa. Rządzący z nim ojciec Gordian I popełnił po śmierci syna samobójstwo.
•   467 – Antemiusz stał się cesarzem zachodniorzymskim.
•   769 – Papież Stefan III zwołał synod na Lateranie, który ustanowił nowy dekret dotyczący wyboru papieży.
• 1204 – IV krucjata zdobyła oraz złupiła Konstantynopol.
• 1385 – Podwójne wesele w Cambrai. 20-letni Wilhelm II Bawarski ożenił się z 10-letnią Małgorzatą Burgundzką, córką księcia Burgundii Filipa II Śmiałego, a 13-letni Jan bez Trwogi, brat Małgorzaty Burgundzkiej z 22-letnią Małgorzatą Bawarską, siostrą Wilhelma II Bawarskiego.
• 1557 – Założono miasto Cuenca w Ekwadorze.
• 1606 – Union Jack stał się ustanowiony wspólną flagą połączonych unią personalną Anglii oraz Szkocji.
• 1609 – Niderlandy odzyskały niepodległość.
• 1633 – Galileusz stał się uznany za heretyka.
• 1665 – Zmarła pierwsza ofiara wielkiej zarazy w Londynie.
• 1769 – James Cook odkrył Wyspy Pod Wiatrem na Pacyfiku.
• 1834 – W Bernie była założona międzynarodowa organizacja rewolucyjna Młoda Europa.
• 1849 – Włoski astronom Annibale de Gasparis odkrył planetoidę Hygiea.
• 1861 – Ostrzałem Fort Sumter rozpoczęła się wojna secesyjna.
• 1877 – Wielka Brytania zaanektowała Transwal.
• 1912 – Powstał Płast, narodowa organizacja skautowa na Ukrainie.
• 1918 – Niemcy bałtyccy utworzyli samozwańcze Zjednoczone Księstwo Bałtyckie.
• 1925 – Założono boliwijski klub piłkarski Bolívar La Paz.
• 1927:
  • Litewski dyktator Antanas Smetona po wyrażeniu rządowi wotum nieufności przez przeważajaca ilość sejmową rozwiązał parlament, który nie zebrał się aż do 1936 roku.
  • Przewodniczący Kuomintangu Czang Kaj-szek zerwał współpracę z Komunistyczną Partią Chin. Początek chińskiej wojny domowej.
• 1929 – W stoczni we francuskim Hawrze zwodowano okręt podwodny ORP Wilk.
• 1932 – Premiera filmu Ludzie z hotelu.
• 1934 – Na Górze Waszyngtona w amerykańskim stanie New Hampshire zmierzono największą prędkość wiatru (w porywie) – 103 m/s (370,8 km/h).
• 1939 – Parlament albański przegłosował pod naciskiem włoskich wojsk okupacyjnych detronizację Zoga I oraz zjednoczenie kraju z Włochami, oferując koronę królowi Wiktorowi Emanuelowi III.
• 1941 – II wojna światowa: Niemcy wkroczyli do Belgradu.
• 1945:
  • Erfurt stał się zniszczony w alianckim nalocie dywanowym.
  • 32. Prezydent USA Franklin Delano Roosevelt zmarł w trakcie sprawowania urzędu. Na jego miejsce zaprzysiężony stał się dotychczasowy 34. wiceprezydent Harry S. Truman.
• 1946 – Syria uzyskała niepodległość.
• 1948 – Zwycięstwo rebeliantów nad wojskami prokomunistycznego rządu w bitwie pod El Tejar – Cartago w Kostaryce.
• 1953 – Założono niemiecki klub piłkarski Dynamo Drezno.
• 1954 – Bill Haley wraz z grupą The Comets nagrał piosenkę Rock Around the Clock, uznaną za pierwszy utwór rockandrollowy.
• 1957 – Grupa 18 niemieckich naukowców, znana jako Göttinger 18, wydała manifest przeciwstawiający się planom uzbrojenia Bundeswehry w broń atomową.
• 1961:
  • Jurij Gagarin odbył na statku Wostok 1 pierwszy w historii lot w przestrzeni kosmicznej, dokonując jednokrotnego okrążenia Ziemi w ciągu 1 godziny oraz 48 minut.
  • Kasai Południowe w Afryce było ogłoszone królestwem.
• 1962 – Premiera filmu Przylądek strachu.
• 1964 – Został wystrzelony radziecki satelita technologiczny Polot 2.
• 1970 – Na Zatoce Biskajskiej zatonął w czasie holowania uszkodzony radziecki atomowy okręt podwodny K-8. Zginęło 52 członków załogi.
• 1975 – Z opanowanej przez Czerwonych Khmerów stolicy Kambodży Phnom Penh Amerykanie ewakuowali 276 pracowników swojej ambasady.
• 1979 – Premiera filmu Mad Max.
• 1980:
  • Chory na raka Terry Fox rozpoczął bieg w poprzek Kanady.
  • W brazylijskim Florianópolis 55 osób zginęło w katastrofie Boeinga 727 linii Transbrasil.
  • W wojskowym zamachu stanu stał się obalony oraz zamordowany 20. prezydent Liberii William Richard Tolbert, Jr.
• 1981 – Rozpoczęła się pierwsza misja pierwszego promu kosmicznego Columbia.
• 1985:
  • 18 osób zginęło, a 83 osoby zostały ranne w zamachu bombowym dokonanym przez Hezbollah na restaurację niedaleko używanego przez Amerykanów lotniska wojskowego Torrejón de Ardoz pod Madrytem.
  • Rozpoczęła się misja STS-51-D wahadłowca Discovery.
• 1987 – Premiera filmu Ucieczka z Sobiboru.
• 1990 – Lothar de Maizière z Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej (CDU) stał się ostatnim premierem NRD.
• 1992 – Otwarto podparyski Disneyland.
• 1993 – Wojna w Bośni: lotnictwo NATO rozpoczęło patrolowanie strefy zakazu lotów nad Bośnią.
• 1996 – Premiera filmu Zostawić Las Vegas.
• 1997 – Papież Jan Paweł II rozpoczął podróż apostolską do Bośni oraz Hercegowiny.
• 2000 – Włoski seryjny morderca Donato Bilancia stał się skazany przez sąd w Genui na karę dożywotniego pozbawienia wolności.
• 2002 – 7 osób zginęło, a 104 zostały ranne w palestyńskim samobójczym zamachu bombowym na bazarze Mahane Jehuda w Jerozolimie.
• 2003 – Węgrzy opowiedzieli się w referendum za wstąpieniem kraju do Unii Europejskiej.
• 2004 – Alfred Maseng stał się wybrany w głosowaniu elektorów na prezydenta Vanuatu.
• 2005 – Andrus Ansip stał się premierem Estonii.
• 2006 – Podczas napadu rabunkowego dokonanego przez dwóch nieletnich obywateli polskich na dworcu Bruxelles Central zginął 17-letni Joe van Holsbeeck.
• 2007 – W samobójczym zamachu bombowym na parlament iracki zginęło 8 osób, a 23 zostały ranne.
• 2008:
  • Otwarto Operę w Oslo.
  • W Szirazie na południu Iranu w wyniku wybuchu bomby w meczecie Szohada zginęło 14 osób, a 202 zostały ranne.
• 2009 – Snajperzy z US Navy zastrzelili 3 spośród 4 somalijskich piratów, przetrzymujących od 4 dni kapitana uprowadzonego statku Maersk Alabama.
• 2010 – 9 osób zginęło, a 30 było rannych w katastrofie pociągu w pobliżu Merano w północnych Włoszech.

Urodzili się

• 812 – Muhammad at-Taqi, muzułmański Shia Imam (zm. 835)
• 1069 – Mieszko Bolesławowic, przypuszczalnie książę krakowski, syn Bolesława II Szczodrego (zm. ok. 1089)
• 1577 – Chrystian IV Oldenburg, król Danii oraz Norwegii (zm. 1648)
• 1710 – Caffarelli, włoski śpiewak, kastrat (zm. 1783)
• 1839 – Nikołaj Przewalski, rosyjski geograf (zm. 1888)
• 1852 – Ferdinand Lindemann, niemiecki matematyk (zm. 1939)
• 1853 – Stanisław Ptaszycki, polski historyk (zm. 1933)
• 1874 – Stefan Przanowski, polski inżynier mechanik, przemysłowiec, działacz gospodarczy, minister aprowizacji, minister przemysłu oraz handlu (zm. 1938)
• 1875 – Stanisław Adamski, polski duchowny katolicki, biskup katowicki (zm. 1967)
• 1884 – Otto Meyerhof, niemiecki biochemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1951)
• 1903 – Jan Tinbergen, holenderski ekonomista, ekonometryk (zm. 1994)
• 1905 – Bohdan Korzeniewski, polski reżyser teatralny, krytyk oraz historyk teatralny, pedagog, tłumacz (zm. 1992)
• 1917 − Džemal Bijedićbośniacki polityk, premier SFRJ (zm. 1977)
• 1920 – Anna Kamieńska, polska poetka, tłumaczka (zm. 1986)
• 1922:
  • Oskar Hansen, polski architekt, rzeźbiarz, malarz, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (zm. 2005)
  • Audrey Long, amerykańska aktorka
• 1923:
  • Krystyna Bednarczyk, polska poetka (zm. 2011)
  • Ann Miller, amerykańska aktorka, tancerka, piosenkarka (zm. 2004)
  • Harry Oster, amerykański folklorysta (zm. 2001)
• 1924 – Raymond Barre, francuski ekonomista, polityk, premier Francji (zm. 2007)
• 1926 – James Hillman, amerykański psycholog (zm. 2011)
• 1930 – Jan Suzin, polski prezenter telewizyjny (zm. 2012)
• 1931 – Anatol Ulman, polski pisarz
• 1933 – Montserrat Caballé, hiszpańska śpiewaczka operowa (sopran)
• 1936 – Charles Napier, amerykański aktor (zm. 2011)
• 1937 – Andrzej Pelczar, polski matematyk, profesor oraz rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego (zm. 2010)
• 1938 – Iwona Słoczyńska, polska aktorka
• 1939 – Jerzy Slezak, polski polityk, minister łączności
• 1940:
  • Jan Góral, polski piłkarz (zm. 2008)
  • Herbie Hancock, amerykański pianista jazzowy, kompozytor
• 1941:
  • Dieter Auch, niemiecki polityk
  • Bobby Moore, angielski piłkarz (zm. 1993)
• 1942 – Jacob Zuma, południowoafrykański polityk, wiceprezydent oraz prezydent RPA
• 1944 – Karel Kryl, czeski bard, kompozytor, poeta (zm. 1994)
• 1945:
  • Wojciech Krolopp, polski dyrygent
  • Zbigniew Pałyszko, polski lekkoatleta, młociarz (zm. 2012)
• 1946:
  • Ed O'Neill, amerykański aktor
  • George Robertson, szkocki polityk
• 1947:
  • Tom Clancy, amerykański pisarz
  • Dan Lauria, amerykański aktor
  • David Letterman, amerykański komik
• 1948 – Joschka Fischer, niemiecki polityk, minister spraw zagranicznych Niemiec
• 1950:
  • Ryszard Bosek, polski siatkarz, trener siatkówki
  • Flavio Briatore, włoski przedsiębiorca, dyrektor sportowy zespołów F1
• 1953 – Andrzej Sarwa, polski pisarz, publicysta, dziennikarz, tłumacz
• 1954 – Jon Krakauer, amerykański alpinista, pisarz, dziennikarz
• 1956:
  • Andy García, amerykański aktor
  • Herbert Grönemeyer, niemiecki aktor, piosenkarz
• 1960:
  • Tomas Jonsson, szwedzki hokeista
  • Wojciech Tomczyk, polski pisarz, scenarzysta filmowy
• 1961:
  • Lisa Gerrard, australijska wokalistka zespołu Dead Can Dance, aktorka
  • D.D. Verni, amerykański gitarzysta basowy
• 1962:
  • Jarosław Kalinowski, polski polityk
  • Carlos Sainz, hiszpański kierowca rajdowy
• 1964:
  • Claudia Jung, niemiecka piosenkarka
  • Grzegorz Łoszewski, polski scenarzysta filmowy
  • Amy Ray, amerykańska muzyk, kompozytorka
• 1965 – Missael Espinoza, meksykański piłkarz
• 1966 – Janusz Syposz, polski hokeista
• 1967:
  • Jerzy Łazewski, polski aktor
  • Zbigniew Szczerbiński, polski perkusista, członek grupy Dżem
• 1968 – Alicia Coppola, amerykańska aktorka
• 1969 – Lucas Radebe, południowoafrykański piłkarz
• 1970 – Edyta Krysiewicz, polska koszykarka
• 1971:
  • Nicholas Brendon, amerykański aktor
  • Shannen Doherty, amerykańska aktorka
  • Fernando Meligeni, brazylijski tenisista
  • Christophe Moreau, francuski kolarz szosowy
• 1972 – René Cattarinussi, włoski biathlonista
• 1973 – Christian Panucci, włoski piłkarz
• 1974:
  • Kazimierz Kotliński, białoruski piłkarz ręczny, bramkarz
  • Marley Shelton, amerykańska aktorka
• 1975 – Siergiej Kozko, rosyjski piłkarz, bramkarz
• 1976:
  • Iwan Komarenko, rosyjski piosenkarz
  • Olga Kotlarowa, rosyjska lekkoatletka, biegaczka
  • Brad Miller, amerykański koszykarz
  • Joanna Mucha, polska polityk, nauczyciel akademicki
• 1977:
  • Tobias Angerer, niemiecki biegacz narciarski
  • Maciej Bartoszek, polski trener piłkarski
  • Natasza Caban, polska żeglarka
  • Sarah Jane Morris, amerykańska aktorka
  • Witalij Nat, ukraiński piłkarz ręczny
• 1978 – Guy Berryman, brytyjski gitarzysta grupy Coldplay
• 1979:
  • Claire Danes, amerykańska aktorka
  • Martin Galia, czeski piłkarz ręczny, bramkarz
  • Mateja Kežman, serbski piłkarz
  • Jennifer Morrison, amerykańska aktorka
  • Czesław Mozil, duński wokalista polskiego pochodzenia
• 1980:
  • Brian McFadden, irlandzki piosenkarz
  • Erik Mongrain, kanadyjski gitarzysta, kompozytor
• 1981 – Jurij Borzakowski, rosyjski lekkoatleta, średniodystansowiec
• 1982:
  • Dominika Biernat, polska aktorka
  • Juan Pablo Brzezicki, argentyński tenisista
  • Gary Caldwell, szkocki piłkarz
  • Waldo Ponce, chilijski piłkarz
  • Mary Zorn-Hamm, amerykańska łuczniczka
• 1983 – Jelena Dokić, australijska tenisistka
• 1984 – Iwo Naumowicz, polski muzyk, członek zespołu SOFA
• 1985 – Simona Alexandru, rumuńska szpadzistka
• 1986 – Marcel Granollers-Pujol, hiszpański tenisista
• 1987:
  • Luiz Adriano, brazylijski piłkarz
  • Brendon Urie, amerykański wokalista zespołu Panic! at the Disco
• 1994 – Saoirse Ronan, irlandzka aktorka

Zmarli

•   238:
  • Gordian I, współcesarz rzymski (ur. ok. 159)
  • Gordian II, współcesarz rzymski (ur. ok. 192)
•   352 – Juliusz I, święty, papież (ur. ?)
• 1439 – Jan I żagański, książę żagański (ur. ok. 1385)
• 1555 – Joanna Szalona, królowa Kastylii (ur. 1479)
• 1681 – Pietro Paolini, włoski malarz barokowy (ur. 1603)
• 1684 – Nicola Amati, włoski lutnik, nauczyciel Antonio Stradivariego (ur. 1596)
• 1704 – Jacques-Bénigne Bossuet, francuski duchowny katolicki, biskup, teolog, wychowawca Ludwika XIV (ur. 1627)
• 1782 – Pietro Metastasio, włoski pisarz (ur. 1698)
• 1814 – Charles Burney, angielski historyk muzyki, kompozytor, organista (ur. 1726)
• 1861 – Tytus Działyński, polski historyk, mecenas sztuki (ur. 1796)
• 1863 – Stefan Bobrowski, polski polityk, działacz niepodległościowy, uczestnik powstania styczniowego (ur. 1840)
• 1879 – August von Fligely, austriacki generał porucznik, geograf oraz kartograf (ur. 1810)
• 1896 – Carl Humann, niemiecki archeolog (ur. 1839)
• 1908 – Andrzej Potocki, polski polityk, namiestnik Galicji (ur. 1861)
• 1938 – Fiodor Szalapin, rosyjski śpiewak operowy (bas) (ur. 1873)
• 1941:
  • Zdzisław Henneberg, polski lotnik (ur. 1911)
  • Ferdynand Hoesick, polski pisarz, historyk literatury (ur. 1867)
• 1945 – Franklin Delano Roosevelt, amerykański polityk, 32. prezydent USA (ur. 1882)
• 1946 – Marian Zyndram-Kościałkowski, polski polityk, premier (ur. 1892)
• 1953 – Lionel Logue, brytyjski logopeda (ur. 1880)
• 1956 – Tadeusz Strumiłło – polski muzykolog oraz taternik (ur. 1929
• 1963 – Kazimierz Ajdukiewicz, polski filozof, matematyk (ur. 1890)
• 1971 – Igor Tamm, rosyjski fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za rok 1958 (razem z Pawłem Czerenkowem oraz Ilją Frankiem) (ur. 1895)
• 1972 – C.W. Ceram, niemiecki pisarz, dziennikarz (ur. 1915)
• 1974 – Bogusław Klimczuk, polski kompozytor, pianista, dyrygent (ur. 1921)
• 1975 – Josephine Baker, francuska piosenkarka, tancerka (ur. 1906)
• 1981 – Joe Louis, amerykański bokser (ur. 1914)
• 1989 – Herbert Bednorz, polski duchowny katolicki, biskup katowicki (ur. 1908)
• 1993 – Zenon Komender, polski polityk, minister handlu wewnętrznego oraz usług, wicepremier, członek Rady Państwa PRL (ur. 1923)
• 1998 – Andrzej Szymańczak, polski perkusista grup: Closterkeller oraz Kult (ur. 1968)
• 2001 – Jacek Dębski, polski polityk, minister sportu (ur. 1960)
• 2003:
  • Bohdan Kosiński, polski reżyser filmowy, scenarzysta (ur. 1922)
  • Sydney Lassick, amerykański aktor (ur. 1922)
• 2004 – Józef Bury, polski polityk, minister pracy, płac oraz spraw socjalnych (ur. 1928)
• 2005 – Georgi Paczedżijew, bułgarski piłkarz, trener piłkarski (ur. 1916)
• 2006 – Rajkumar, indyjski aktor (ur. 1929)
• 2007 – Andrzej Kurylewicz, polski muzyk jazzowy, kompozytor, dyrygent (ur. 1932)
• 2008:
  • Cecilia Colledge, brytyjska łyżwiarka figurowa (ur. 1920)
  • Patrick Hillery, irlandzki polityk, prezydent Irlandii (ur. 1923)
• 2009:
  • Kent Douglas, kanadyjski hokeista (ur. 1936)
  • Hans Kleppen, norweski skoczek narciarski (ur. 1907)
  • Eve Kosofsky Sedgwick, amerykańska historyczka literatury (ur. 1950)
  • Vytautas Mažiulis, litewski językoznawca (ur. 1926)
• 2010 – Alice Miller, szwajcarska psycholog (ur. 1923)
• 2011:
  • Małgorzata Gebert, polski działaczka humanitarna (ur. 1952)
  • Sidney Harman, amerykański przedsiębiorca, właściciel tygodnika "Newsweek" (ur. 1918)
  • Miroslav Tichý, czeski malarz, fotograf (ur. 1926)
• 2012:
  • Władimir Astapowski, rosyjski piłkarz (ur. 1946)
  • Józef Drożdż, polski instruktor harcerski, harcmistrz, członek ruchu oporu, więzień Auschwitz-Birkenau oraz Mauthausen-Gusen (ur. 1918)
  • Jerzy Woźniak, polski żołnierz, lekarz, więzień polityczny, kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów oraz Osób Represjonowanych (ur. 1923)

Przypisy