Premier Danii Anders Fogh Rasmussen oraz prezydent USA
George W. Bush, 2005
Anders Fogh Rasmussen (wym. [ˈɑnɐs ˈfɔʊ̯ˀ ˈʁɑsmusn̩] ?/i; ur. 26 stycznia 1953 w Ginnerup) – duński polityk, w latach 1998–2009 przewodniczący liberalnej partii Venstre, od 2001 do 2009 premier Danii[1]. Od 1 sierpnia 2009 Sekretarz Generalny NATO.
Życiorys
Wykształcenie oraz działalność do 2001
Kształcił się w zakresie filologii oraz nauk społecznych w Viborg Katedralskole. W 1978 ukończył studia ekonomiczne na Uniwersytecie Aarhus. Następnie do 1987 pracował jako doradca w samorządzie rzemieślniczym.
W pierwszej połowie lat 70. zaangażował się w działalność partii Venstre. Od 1974 do 1976 był prezesem organizacji młodzieżowej liberałów. W 1978 po raz pierwszy uzyskał mandat posła do duńskiego parlamentu (Folketingetu). Skutecznie ubiegał się o reelekcję w każdych kolejnych wyborach do 2007 włącznie. Od 1984 był członkiem władz klubu parlamentarnego Venstre, rok później stał się wiceprzewodniczącym partii na szczeblu krajowym.
W 1987 premier Poul Schlüter powierzył mu stanowisko ministra ds. podatków. Trzy lata później objął urząd ministra gospodarki. Funkcję tę pełnił do 1992. W 1998 zastąpił Uffe Ellemann-Jensena na stanowisku przewodniczącego Venstre, stanął też na czele reprezentacji parlamentarnej tego ugrupowania.
Premier
-
W 2001 kierowana przez niego partia liberalna zwyciężyła w wyborach parlamentarnych (na skutek czego Socialdemokraterne po raz pierwszy od około 80 lat straciła status najliczniejszej partii parlamentarnej). 27 listopada 2001 Anders Fogh Rasmussen stanął na czele duńskiego rządu, współtworząc mniejszościową koalicję z Konserwatywną Partią Ludową, korzystając ze wsparcia Duńskiej Partii Ludowej. Tożsamy układ polityczny był odtwarzany po zwycięskich dla liberałów wyborach w 2005 oraz 2007 (stał się wówczas najdłużej urzędującym liberalnym premierem Danii[2]. Kierowany przez niego rząd opowiadał się za deregulacją, prywatyzacją gospodarki, zwiększeniem uprawnień samorządów. Deklarował zamiar ograniczania imigracji zarobkowej na półwysep. W 2003 Anders Fogh Rasmussen poparł amerykańską interwencję w Iraku, a po jej zakończeniu zgodził się na wysłanie do Mezopotamii sił stabilizacyjnych. W okresie kryzysu związanego z publikacją karykatur Mahometa przez pismo "Jyllands-Posten" odmówił przeprosin, wskazując na niezależność prasy od władz państwowych.
Działalność od 2009
4 kwietnia 2009 podczas konferencji prasowej w ramach 21. szczytu NATO w Strasburgu oraz Kehl Jaap de Hoop Scheffer poinformował, iż kraje członkowskie dokonały wyboru urzędującego premiera Danii na sekretarza generalnego NATO[3]. W konsekwencji Anders Fogh Rasmussen zrezygnował ze stanowiska premiera, mandatu poselskiego oraz kierowania partią. Urzędowanie w strukturach NATO rozpoczął 1 sierpnia 2009.
Odznaczenia
Odznaczony m.in. Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (2003)[4].
Życie prywatne
Od 1978 żonaty z Anne-Mette, ma troje dzieci: Henrika (ur. 1979), Marię (ur. 1981) oraz Christinę (ur. 1984). Jest autorem książki Fra socialstat til minimalstat (Od państwa socjalnego do państwa minimum), gdzie deklaruje się jako zwolennik liberalnej polityki gospodarczej.
Przypisy
Bibliografia
