Andrzej Bobola Czuma (ur. 7 grudnia 1938 w Lublinie) – polski polityk, prawnik, działacz opozycji antykomunistycznej oraz więzień polityczny w PRL, a następnie działacz polonijny. Poseł na Sejm V oraz VI kadencji, od 23 stycznia do 13 października 2009 minister sprawiedliwości oraz prokurator generalny w pierwszym rządzie Donalda Tuska.
Działalność opozycyjna w PRL
Ukończył Niższe Seminarium Duchowne w Lublinie w 1955. Absolwent prawa na Uniwersytecie Warszawskim.
Założyciel niepodległościowej oraz antykomunistycznej organizacji Ruch. Uwięziony przez władze PRL w czerwcu 1970 oraz skazany na karę 7 lat pozbawienia wolności za próbę obalenia ustroju socjalistycznego siłą. Założyciel oraz rzecznik Ruchu Obrony Praw Człowieka oraz Obywatela oraz redaktor pisma „Opinia”. W marcu 1980 uwięziony na 3 miesiące za zorganizowanie obchodów Święta Niepodległości pod Grobem Nieznanego Żołnierza w Warszawie w dniu 11 listopada 1979. Wyrok wydał sędzia Andrzej Kryże.
Po sierpniu 1980 był doradcą „Solidarności” w Regionie Śląsko-Dąbrowskim oraz redaktorem oraz wydawcą „Wiadomości Katowickich”. Więziony od 12 grudnia 1981 do 23 grudnia 1982 w obozie internowania na Białołęce, w Jaworzu, a następnie w Darłówku. Od 1986 na emigracji w Chicago (USA), gdzie przez pierwsze dwa lata pracował jako malarz oraz robotnik. Od 1988 prowadził własny program radiowy emitowany w aglomeracji chicagowskiej przez stację WNVR 1030, a następnie WPNA 1490. W 1997 jeden z inicjatorów budowy Pomnika Katyńskiego w Warszawie[1].
Działalność polityczna w RP
W 2005 wystartował w wyborach parlamentarnych jako kandydat Platformy Obywatelskiej do Sejmu w okręgu warszawskim, jednak nie uzyskał mandatu. Posłem V kadencji Sejmu RP stał się po wygaśnięciu mandatu Hanny Gronkiewicz-Waltz, wybranej na stanowisko prezydenta Warszawy. Ślubowanie poselskie złożył 12 grudnia 2006. W wyborach parlamentarnych w 2007 po raz drugi stał się posłem, otrzymując 4344 głosy. Od 7 lutego 2008 do 23 stycznia 2009 był przewodniczącym sejmowej komisji śledczej ds. nielegalnego wywierania wpływu przez członków Rady Ministrów, Komendanta Głównego Policji, Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, na funkcjonariuszy Policji, Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, prokuratorów oraz osoby pełniące funkcje w organach wymiaru sprawiedliwości.
23 stycznia 2009 stał się powołany przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego na urzędy ministra sprawiedliwości oraz prokuratora generalnego w pierwszym rządzie Donalda Tuska. 7 października 2009 podał się do dymisji[2], a 13 października Prezydent Lech Kaczyński odwołał go ze składu Rady Ministrów oraz zajmowanego urzędu[3]. Następnie ponownie wszedł w skład tzw. komisji śledczej ds. nacisków oraz 10 listopada 2009 po raz drugi stał się jej przewodniczącym.
W wyborach w 2011 nie odnowił mandatu poselskiego[4].
Był członkiem warszawskiego oddziału stowarzyszenia KoLiber[5].
Odznaczenia
Odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski przez prezydenta RP na uchodźstwie Kazimierza Sabbata oraz Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego (2006)[6].
Życie prywatne
Jest synem Ignacego Czumy, bratankiem Waleriana Czumy, bratem Benedykta, Huberta, Jerzego oraz Łukasza Czumów.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne