Anglosasi – tym mianem wyznacza się rozmaite plemiona, wywodzące się z terenu obecnych Niemiec oraz Skandynawii, takie jak Anglowie, Sasi oraz Jutowie. Począwszy od V wieku plemiona te zasiedliły większą cząstka Wysp Brytyjskich. Współczesny język angielski pochodzi od języka, którym Anglosasi posługiwali się 1500 lat temu.
Współcześnie termin "Anglosasi" używany bywa także w rozmaitych kontekstach na oznaczenie wspólnoty narodów wywodzących się od plemion angielskich (np. Anglików, Australijczyków oraz Amerykanów), przede wszystkim w wyrażeniach związanych z prawem, typu anglosaski system prawny.
Historia
Anglosasi byli germańskimi plemionami, które zamieszkiwały Brytanię od połowy V wieku n.e. Zajęcie Brytanii przez Anglosasów jest powszechnie uważane za początki współczesnego narodu angielskiego.
Pod koniec IV oraz na początku V wieku Rzymianie przywieźli wojowników anglosaskich wraz z rodzinami do Brytanii. Posiadali oni jako płatni żołnierze pomagać Rzymianom w obronie południowych oraz wschodnich wybrzeży przed innymi Sasami. Około 410 roku ostatnie oddziały rzymskie opuściły Brytanię. Mimo że niektórzy jej mieszkańcy nadal wiedli życie na sposób rzymski, w miarę napływu coraz to nowych osadników zza kanału La Manche oraz Morza Północnego wiele miejsc zaczęło się zmieniać oraz przybierać anglosaski charakter.
Przybywający do Brytanii Anglosasi stopniowo zajmowali coraz rozleglejsze tereny oraz zakładali farmy, wioski oraz miasta. W ciągu 200 lat, od około 450 do 650 roku, przesunęli się dalej na zachód oraz utworzyli królestwa. Pewne anglosaskie nazwy przetrwały, dla przykładu Anglia Wschodnia będąca dawniej królestwem wschodnich Anglów. Odmienne anglosaskie nazwy są nadal w użyciu. Słowo ford oznacza skrzyżowanie oraz jest dla przykładu w nazwie Bradford, ton zaś znaczyło farma albo wioska oraz zawarte jest w wielu nazwach na Wyspach Brytyjskich, dla przykładu Brighton albo Preston. W 1016 roku Kanut I Wielki (siostrzeniec Bolesława Chrobrego) oraz jego armia podbili stopniowo całą Anglię. Kanuta uznano za króla. Od połowy VI wieku mnisi irlandzcy rozpoczęli nawracanie na chrześcijaństwo ludów zamieszkujących północną cząstka Brytanii. Koniec epoki Anglosasów to bitwa pod Hastings w 1066, w której zwyciężył normański najeźdźca Wilhelm Zdobywca.
Kultura
Życie kulturalne skupiało się wokół klasztorów oraz na dworze królewskim. Przed wprowadzeniem chrześcijaństwa oraz języka łacińskiego, Anglosasi posługiwali się alfabetem złożonym z 33 znaków zwanych runami. Uczeni zajmowali się tłumaczeniem klasycznych dzieł łacińskich na język anglosaski bądź staroangielski.
Architektura anglosaska na tamte czasy była zwyczajna. Kościoły anglosaskie, jak np. kościół w Earls Barton, wielokrotnie posiadają kwadratowe wieże ozdabiane kamiennymi reliefami. Wzór ten mógł być umieszczany także na ówczesnych drewnianych budynkach, z których żaden nie zachował się do dzisiejszych czasów.
Anglosascy mnisi sporządzali nadzwyczaj piękne rękopisy. Jeden z mnichów (skryba) przepisywał tekst, drugi go ilustrował, a trzeci tworzył wszelkie inne ozdoby.
Anglosasi wyrabiali także biżuterię. Obrabiali piękne klejnoty oraz umieszczali na nich wyrzeźbione obrazy przedstawiające ich władców, albo inskrypcje które ich chwaliły. Anglosasi wyrabiali także naczynia, biżuterię metalową oraz przedmioty z kości ułatwiające codzienne życie.
Z małych skrawków odzieży znalezionych w grobowcach archeolodzy wysnuli wniosek, że kobiety wielokrotnie nosiły długie, powiewne szaty mocowane na ramionach wielkimi broszami. Przy pasach mogły posiadać sakiewki. Znaleziono też biżuterię, dla przykładu brosze, naszyjniki, szpile oraz bransolety. Mężczyźni zwykle ubierali się w krótkie tuniki wkładane na wąskie spodnie oraz w płaszcze. Niektórych mężczyzn chowano z tarczą oraz mieczem.
Alfred Wielki
Najsławniejszym królem anglosaskim był Alfred Wielki. Władał w południowej Anglii w IX wieku. Był utalentowanym żołnierzem, który obronił swoje królestwo przed najazdem wikingów. Był wielkim orędownikiem nauki, pod jego panowaniem rozkwitły sztuka oraz rzemiosło. Za czasów jego panowania zaczęto spisywać Kroniki anglosaskie, zapis ważnych wydarzeń w królestwie. Alfred był też założycielem wielu ufortyfikowanych miast, zwanych burhs. Miast tych broniły masywne wały, za którymi mogli schronić się mieszkańcy uciekający przed nowymi najeźdźcami - wikingami.
Sprawdź też
