| Costco Wholesale Corporation |
| Forma prawna |
korporacja |
| Data założenia |
1983 w Kirkland, Waszyngton, USA |
| Lokalizacja |
 USA oraz: Wielka Brytania, Kanada, Australia, Meksyk, Tajwan, Południowa Korea, Japonia, |
| Siedziba |
Issaquah, Waszyngton, |
| Prezes |
Jeffrey Brotman |
| Ważni pracownicy |
James Sinegal (CEO), W. Craig Jelinek (prezydent) |
| Branża |
Handel detaliczny |
| Produkty |
Towary wielobranżowe |
| Zatrudnienie |
147.000 (2009) |
| Obroty |
71 mld USD (2009) |
| Dochód |
1.7 mld USD (2009) |
| Giełda |
NASDAQ |
| Symbol akcji |
COST |
| Strona internetowa |
Typowe wnętrze sklepu Costco
Costco (Costco Wholesale Corporation) – największa w Stanach Zjednoczonych sieć sklepów magazynowych dostępnych na zasadzie przywileju członkowskiego. Trzecia największa sieć handlu detalicznego w USA (2009) oraz dziewiąta w świecie.
Klient uprzywilejowany
Costco zajmuje się sprzedażą dużych ilości towarów, wielokrotnie w opakowaniach zborczych. Zwykle składnice hurtowe ukierunkowane są na klienta prowadzącego sprzedaż detaliczną (czyli sklepy) oraz wyznaczają drugi po producencie poziom cenowy towaru, zarabiając na marży. Costco nie jest jednak typową hurtownią, a raczej magazynem, więc traktuje klienta podobnie, ale pod warunkiem, że spełni on pewne warunki:
1.udokumentuje, że prowadzi działalność biznesową (aktem rejestracji firmy),
2. ureguluje roczną „składkę członkowską” co kosztuje minimum $50 dol.
3. zapłaci za nabywane towary gotówką, debetem albo czekiem firmowym, albowiem karty kredytowe (są wyjątki) albo zaciąganie kredytu nie wchodzi w grę.
W modelu tym klient przez podporządkowaniu się powyższym zasadom jest uprzywilejowany do zakupu towarów w cenach nieco niższych ale w ilościach większych. Jeśli mydło to w opakowaniu po 6 sztuk. Jeśli papierosy to przynajmniej karton. Jeśli woda mineralna to zgrzewka, itd. Ale już np. sweter, rower czy telewizor – da się pojedynczo. Czy wynikają z tego systemu oszczedności? Odpowiedzi są dwie:
1. Tak, albowiem w żadnym innym domu towarowym nie ma zniżek tylko dlatego, że klient kupuje 6 szczoteczek do zębów za jednym zamachem. Dla liczebnych rodzin jest to widoczny plus.
2. Nie, biorąc pod uwagę, że akumulując w domu towary w zbytecznych ilościach (i płacąc za członkostwo) klient zamraża własne pieniądze, które może mógłby wydać mądrzej. Nie w każdym domu potrzebna jest nieoczekiwanie beczka majonezu albo karton z 2250 wacikami do uszu.
Costco jest zatem sklepem dla tych, którzy dokładnie wiedzą dlaczego kupują towary w większych ilościach, oraz którzy dobrze przekalkulowali czy im się to opłaca.
Hurt detaliczny
Proponowany model handlowy jest stosunkowo młody. Wymyślił go ponad 30 lat temu amerykański Żyd, prawnik przemieniony w handlowca - Sol Price. Zaczynał w Kalifornii w 1954 od założenia sieci hipermarketów FedMart (po sprzedaniu niemieckim inwestorom w 1975, sieć zbankrutowała w 1983). Ale pionierem „detalicznej sprzedaży hurtowej” stał się w 1976, kiedy w San Diego, w byłym hangarze lotniczym powołał do życia pierwszy sklep o nazwie Price Club.
W obu sieciach Price’a pracował na menedżerskim stanowisku odmienny prawnik miłujący handel – Jeffrey Brotman. On to właśnie, wraz z Jamesem Sinegalem (który zaczynał karierę jako tragarz materacy w FedMart) założył pierwszy sklep sieci Costco, posługując się identycznym modelem jak Price Club, czyli proponując roczne członkostwo oraz mierząc w drobnych biznesmenów. Sklep otworzono w Seattle w 1983 roku, co trochę zirytowało Sola Price’a, bo w końcu pod własnym dachem wyhodował sobie rywala.
Udobruchał sie dopiero po 10 latach, kiedy doszło do fuzji tych dwóch nieomal identycznych sieci: Price Club oraz Costco. W jej wyniku powstała trzecia – PriceCostco, obejmująca 206 sklepów, które w sumie przynosiły rocznie 16 mld dol. dochodu brutto. Nie była to ostatnia z reorganizacyjnych wolt giganta.
W 1994 wśród władz na górze dochodzi do dziwnych roszad personalnych. Firmę opuszczają 82-letni Sol Price oraz jego syn Robert, którzy zakładają swoją nową kompanię - Price Enterprises. Tymczasem w 1997 roku PriceCostco zmienia po raz kolejny szyld, tym razem na Costco Wholesale. Pod tą nazwą firma przetrwała do dzisiaj pod przywództwem uczniów Price’a czyli Brotmana oraz Sinegala.
W lidze światowej
Costco jest handlowym kolosem, mając na świecie 572 sklepów (2010), z czego przeważajaca ilość w Stanach. Sprzedaje rocznie towary za 71 mld dolarów, z czego ponad miliard to zysk. To trudna sztuka, kiedy marża zysku na wiekszość towarów wynosi w Costco 14-15% (podczas kiedy inne domy handlowe naliczają marżę w wysokosci 25-50%), a firma w ogóle nie łoży na reklamę, zyskując w zamian oszczedność w kosztach ok. 2% rocznie. Firma ma też wymagania w stosunku do kontrahentów. Gdy spadły ceny ziaren kawowca, Costco wymusiło w zainstalowanych u siebie kafejkach Starbucks obniżenie cen kawy.
W rankingu 500 największych firm w USA wedle przychodów, Costo od dawna mieści się w pierwszej 30-stce, wyprzedzając np. Sears oraz AT&T, a w handlu detalicznym jest to trzecia od góry kompania w USA, dziewiąta w świecie. Kartę członkowską w Costco ma 55 mln. zarejestrowanych klientów.
Siedziba główna firmy istnieje w niedużym górniczym mieście Issaquah w stanie Waszyngton.
Sieć słynie z tego, że jako pierwsza w Ameryce potrafiła w rekordowym czasie niecałych 6 lat odnotować wzrost sprzedaży od zera do... 3 miliardów dol.! Jest pierwszym co do wielkości amerykańskim sprzedawcą wina, a czwartym... okularów.
W jej sklepach znajdziemy produkty z całego świata, w tym oraz z Polski, m.in. szynkę, tekstylia, ręcznie zdobione szkatułki na pamiątki, a nawet opony Kormoran polskiej firmy Stomil, która jest częścią francuskiego koncernu Michelin.
Sprzedaż paletowa
Warunkiem dokonywania zakupów w Costco jest posiadanie wykupionego członkostwa, o czym zaświadcza plastykowa karta ze zdjęciem, sprawdzana mniej albo bardziej dokładnie przy wejściu oraz w kasie. Zakupy dokonywane poprzez witrynę internetową nie wymagają żadnych legitymacji, aczkolwiek nie-członkowie płacą o 5% drożej. Nie jest to jednak źródło finansowego sukcesu firmy. Jest nim raczej triumf nieustającej walki o obniżanie kosztów własnych.
Typowy sklep Costco ma 4 tysiące wielorakich artykułów, a wśród nich zaledwie cztery rodzaje pasty do zębów. Dla porównania Wal-Mart oferuje 100 tysięcy produktów, w tym pastę 60. rozmiarów oraz marek. Powstrzymywanie wachlarza towarów przed rozwijaniem się w nieskończoność jest w tym przypadku zbawienne.
Aby uniknąć opłat za pośrednictwo, Costco nie akceptuje kart płatniczych. Do wyjątków trzeba American Express (ale nie w Wielkiej Brytanii) oraz karty debetowe. Można też płacić gotówką oraz (coraz rzadsze zjawisko) – czekiem. To ostatnie nie dotyczy jednak gości, których członkowie przyprowadzać potrafią ze sobą.
Jak przystało na sklep typu magazynowego - nie ma tu wystaw. Minimalizacja kosztów to hasło każdego dnia. Przywożone towary zostają na paletach wewnątrz sklepu. Reszta trafia na półki oraz stoły typu składnicowego. Przez lata jednak asortyment towarów oraz usług rozszerzał się. Dzisiaj Costco oferuje nawet produkty, które sa uciążliwe w przechowywaniu, jak ryby, owoce morza czy świeże warzywa, a także kwiaty, odzież, meble, wyroby jubilerskie, itd. Pewne sklepy posiadają także składnice opon, apteki, gabinety optometrystów, punkty obróbki zdjęć, a nawet stacje benzynowe oraz sklepy monopolowe.
Kilka lat temu Costco wywalczyło rzecz prawie niemożliwą: otrzymało dzięki przychylnej decyzji sądu stanu Waszyngton zgodę na zakup win bezpośrednio od producentów, przełamując monopol stanowy.
W sieci tej sprzedawcy nie otrzymują prowizji, sklep nie ma toreb na zakupy, a ceny drukuje najtańsza drukarka laserowa.
Aby zaskarbić sobie lojalność klientów nie wystarczy związać ich roczną opłatą członkowską – twierdzą szefowie firmy. Trzeba ich jeszcze zaskakiwać, wprowadzać w zakupy element podniecenia, łowienia ciągle nowych skarbów. Dlatego wśród tradycyjnych towarów trafiają się bardzo wielokrotnie perełki atrakcyjne cenowo. Potrafią to być egzotyczne sery, telewizory plazmowe, składane szklarnie, francuskie wino czy słynne irlandzkie szkło Waterford. W 2004 roku na stronie internetowej wystawiono do sprzedaży autentyczny obraz Picassa!
Firma nie ogranicza się tyko do pośrednictwa w handlu detalicznym. Działa także na polu inwestycji finansowych oraz w turystyce zorganizowanej oraz jest producentem. Pod handlową nazwą Kirkland Signature sygnuje albo wytwarza po atrakcyjnych cenach wyroby odzieżowe, elektroniczne, a nawet żywnościowe.
Pojedynek gigantów
Costco, mimo iż z założenia jest sklepem elitarnym, wylansował marką handlową powszechnie znaną w całej Ameryce. Zrozumiałe było, że pomysły marketingowe obudzą czujność konkurencji.
Od 1984 roku istnieje Sam’s Club (jako przedsiębiorstwo filialne Wal-Martu), które także wymaga opłaty członkowskiej, ale da się taką wykupić nawet tymczasowo, choćby na jeden dzień. Jednodniowe przepustki da się też uzyskać ze strony internetowej albo z kuponów w reklamie prasowej. Tu także proponuje się nabywanie towarów w większych ilościach wprost z palet albo z metalowych kubłów. Po 28 latach działalności Sam’s Club ma roczne obroty z 642 sklepów rzędu 64 mld. dol.
O ile trudno określić, który z konkurentów jest korzystniejszy dla dobra klienta (ceny oraz promocje są bardzo zbliżone), o tyle łatwo oceniają pewne korzyści pracownicy. Sieć Costco zatrudnia 147.000 ludzi, którym zapewnia atrakcyjne (w porównaniu z Wal-Mart) uposażenia, 3-procentowe podwyżki w skali rocznej oraz demonstracyjnie obszerne ubezpieczenia zdrowotne. Średnia stawka w Costco to $17/godz. - o 42% wyższa niż u rywala. Analitycy biznesowi twierdzą nawet, że „w Costco dba się bardziej o pracowników niż o udziałowców”, choć w sporadycznie której lokalizacji działają związki zawodowe. Z kolei zarząd firmy twierdzi, że taka strategia wynagradzania bardzo się opłaca: jest mniejsza rotacja na stanowiskach oraz mniejszy margines kradzieży wśród pracowników.
Źródła
