Dubaj (arab. دبيّ Dubayy) – miasto w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, stolica emiratu Dubaj. Dubaj przyciągnął uwagę świata dzięki nowatorskim oraz ambitnym projektom budowlanym, imprezom sportowym, konferencjom oraz rekordom Guinnessa.
Demografia
| Rok |
Liczba ludności |
| 18221 |
1200[1] |
| 19001 |
10 000[2] |
| 19301 |
20 000[3] |
| 19401 |
38 000[1] |
| 19541 |
20 000[1] |
| 19601 |
40 000[4] |
| 1968 |
58 971[5] |
| 1975 |
183 000[6] |
| 1985 |
370 800[7] |
| 1995 |
674 000[7] |
| 2005 |
1 204 000 |
| 1 Pierwszy powszechny spis ludności w Dubaju odbył się w 1968 roku. |
Przeważajaca ilość populacji Dubaju to obcokrajowcy m.in. z Azji Południowej oraz Azji Południowo-Wschodniej. 25% populacji ma korzenie irańskie. W Dubaju mieszka także ponad 100 000 Brytyjczyków oraz innych zachodnich przybyszów. Rząd ZEA nie zezwala na żadną formę naturalizacji dla obcokrajowców. Niemal wszystkie komercyjne zakłady są prowadzone przez obcokrajowców przy cichej współpracy lokalnego biznesmena, który tylko „wypożycza” licencję za odpowiednią opłatą. Liczne strefy wolnego handlu dopuszczają obcokrajowcom nabycie pełnej własności. Powiększa się także liczba wilii oraz apartamentów na sztucznych wyspach takich jak Palm Islands oraz w wielu częściach Dubaju takich jak The Greens, Dubai Marina, International City itp. Własność jest całkowita albo na 99 lat w zależności od rejonu.
Ekonomia
Dubaj oraz Deira (niepodległa w tamtym czasie) są bardzo ważnymi portami dla zachodnich firm. Przeważajaca ilość nowych centrów finansowych było wybudowanych na terenie portu. Dubaj budował swoją pozycję jako ważnego punktu na trasach transportowych w latach 70. oraz 80. XX. Aktualnie miasto jest ważnym ośrodkiem oraz portem turystycznym (Jebel Ali wybudowane w latach 70. XX wieku – największa zbudowana przez człowieka przystań na świecie), ale także jest ośrodkiem dla przedsiębiorstw informatycznych oraz finansowych razem z nowym Światowym Centrum Finansowym – Dubai International Finance Centre (DIFC). Transport lotniczy jest kontrolowany przez, założoną przez rząd w 1985, Emirates Airline. Linia ta ma swój podstawowy port tranzytowy na Dubai International Airport, w roku 2005 przewiozła 12 000 000 pasażerów.
Rząd założył specjalne strefy, którym przypisano odpowiednie funkcje oraz w których zakładają centra firmy z określonych branż, np. Dubai Media City jako cząstka TECOM (Dubai Technology, Electronic Commerce and Media Free Zone Authority), w której siedziby posiadają takie firmy z branży IT jak EMC Corporation, Oracle, Microsoft, IBM oraz z branży mediów: MBC, CNN, Reuters, AP. Dubai Knowledge Village (KV) to edukacyjny oraz treningowy hub dla przyszłych pracowników innych wolnych stref. Internet jest filtrowany w większej części Dubaju, wyszukuje oraz nie dopuszcza stron niedozwolonych kulturowo, religijnie albo politycznie (np. izraelskich domen). Strefy TECOM na razie nie są filtrowane.
Nieruchomości
Decyzja rządu o przejściu z gospodarki uzależnionej dochodowo od wydobycia ropy na nastawioną na usługi oraz turystykę uczyniła nieruchomości bardziej wartościowymi oraz skutkowała boomem budowlanym w latach 2004-2006. Budowy na dużą skalę uczyniły z Dubaju jedno z najszybciej rozrastających się miast, porównywalne zaledwie z największymi miastami Chin.
Boom budowlany zaowocował powstaniem projektów na wodzie Palm Islands, The World oraz na lądzie Dubai Marina, Burdż Chalifa, Business Bay oraz Dubailand. Prace nad projektami prowadzą największe firmy na tamtejszym rynku Emaar Properties , Al Nakheel Properties oraz Dubai Properties. Aspiracje rządzącego szejka są odzwierciedlone przez ultra nowoczesną architekturę, unikatowe wieżowce takie jak Emirates Towers, które są dwunastym oraz dwudziestym czwartym budynkiem na świecie pod względem wysokości, oraz Burj al-Arab (Wieża arabska)– hotel żagiel wybudowany na sztucznej wyspie do niedawna najwyższy hotel na świecie. Emaar Properties oddało do użytku budynek, który z wysokością 850 m pobił już wszystkie rekordy wysokości, jest najwyższą konstrukcją wybudowaną przez człowieka. Budynek stał się ukończony w 2009. Obok Burdż Chalifa wybudowano największe centrum handlowe na świecie – Dubai Mall także ukończone w 2009.
Budowany jest także aktualnie projekt Business Bay, który ma być nowym Centralnym Dystryktem Biznesowym Dubaju. Gdy projekt zostanie ukończony będzie składał się z 500 wieżowców wybudowanych wokół sztucznego poszerzenia istniejącej Cieśniny Dubajskiej.
W lutym 2005 roku rozpoczęła się budowa Dubai Waterfront, który będzie 2,5 razy większy niż Waszyngton (D.C.) oraz siedem razy większy od Manhattanu. Dubai Waterfront będzie stanowił kompleks kanałów oraz wysp pełnych hoteli oraz budynków mieszkalnych. Cały projekt spowoduje wydłużenie linii brzegowej kraju o 500 mil. W kompleksie znajdzie się także Al Burj, jeden z najwyższych planowanych budynków na świecie o wysokości przekraczającej 1 km.
Dubaj założył także Dubiotech – park umożliwiający firmom z branży biotechnologicznej prace nad genetyką, lekarstwami oraz obroną biologiczną. Celem parku jest rozwój tego sektora w Dubaju.
1 maja 2006 roku zaczął się projekt Bawadi, który pochłonie 27 mld dolarów oraz podniesie liczbę miejsc hotelowych do 29 000. Największym kompleksem w projekcie będzie Asia, który będzie największym hotelem na świecie (będzie miał 6500 pokoi).
Kluczowe inwestycje
Budownictwo
Od 2000 roku rząd Dubaju zainicjował mnóstwo odważnych oraz nowoczesnych projektów w całym mieście, z reguły w Mina Seyahi, niedaleko Jumeirah oraz Jebel Ali. W wielu regionach niełatwo ujrzeć dubajskie niebo bez przynajmniej jednego dźwigu. Eksperci uważają, że 30% wszystkich światowych dźwigów istnieje w Dubaju. Budowanie w ZEA to szybszy proces niż w krajach zachodnich. Dzieje się tak z reguły dlatego, że emigranci z Indii pracują za mniejsze wynagrodzenie niż pracownicy w innych krajach. Główną przyczyną boomu budowlanego w Dubaju jest chęć rządu uniezależnienia się od dochodów z wydobycia ropy, która może wyczerpać się już w 2010 roku. Promowana jest turystyka – budowany Dubailand oraz inne projekty z ogromnymi centrami handlowymi, parkami rozrywki czy stadionami. Inną przyczyną boomu jest przeistoczenie prawa w 2002, które zezwala obcokrajowcom na posiadanie własności w Dubaju. Największymi firmami budowlanymi w Dubaju są Al Nakheel Properties oraz Emaar Properties.
-
Sztuczne wyspy – widok z kosmosu (2009)
-
Komputerowa wizualizacja przedstawiająca Business Bay
Kultura
Jedno z muzeów w Dubaju – dom szejka Saeed Al Maktoum
W Dubaju rozwijana jest także działalność kulturalna, dlatego rząd zainicjował powstanie Dubai Cultural Village. Projekt zakłada założenie muzeów, centrum do występów artystycznych, biblioteki, szkoły m.in. muzyczne oraz tańca, księgarnie oraz przestrzenie rekreacyjne. W Dubaju istnieje wiele scen włączając Royal Hall w Dubai Perl, Stage on the Sea w podwodnym hotelu Hydropolis oraz Dubai Community Theatre. Teatr Madinat jest jednym z najlepszych teatrów w regionie, wystawiane są tutaj najsławniejsze produkcje, na które bilety długo przed premierą są zarezerwowane. Co roku przebiega się także festiwal filmowy, który przyciąga sławy z całego świata. Dubaj realizuje aktualnie także projekt Dubai Studio City, które ma być centrum produkcji filmowej. W mieście budowana jest opera na wyspie zaprojektowana przez Zahę Hadid.
Rozrywka
Coroczny miesięczny Dubai Shopping Festival (DSF) przyciąga tłumy, w roku 2005 doliczono się 3,3 mln odwiedzających. Odmienne mniejsze festiwale takie jak Dubai Summer Surprises dzieją się w ciągu całego roku. W mieście istnieje wiele centrów handlowych np. Mall of the Emirates, City Centre, Lamcy Plaza, Al Ghurair City, Mercato Mall, Oasis Centre oraz Wafi Centre, w których leżą międzynarodowe sklepy, butiki, restauracje. W Mall of the Emirates , jednym z największych centrów na świecie, istnieje trzeci co do wielkości kryty stok narciarski. Niedługo Mall of the Emirates zostanie pokonany przez Dubai Mall, cząstka kompleksu Burdż Chalifa. W Dubaju leżą dwa parki wodne w Wonderland oraz Wild Wadi części Dubailand, który ma podobną koncepcję co Disneyland (budowa rozpoczęła się w 2003 roku). Całość, kiedy zostanie ukończona, będzie miała 300 000 000 m² powierzchni.
Życie nocne
W mieście istnieje wiele klubów oraz barów, z reguły przy hotelach. Kluby niedołączone do hoteli, rezydencji albo nie posiadające licencji klubu społecznego nie potrafią sprzedawać alkoholu. Pomimo wczesnej pory zamykania (około 3 nad ranem) właściciele klubów nie narzekają na niedobór klientów.
Sport
W Dubaju przebiega się wiele wydarzeń sportowych na poziomie światowym m.in. Dubai Tennis Championships, Dubai Desert Classic (turniej golfowy) oraz coroczny wyścig koni Dubai World Cup, który oferuje największą wygraną na świecie w wysokości 15 mln dolarów. W 2005 roku w mieście usytuował się International Cricket Council, który przez 95 lat mieścił się w Lord's Cricket Ground. W Dubaju co roku przebiega się Dubai Sevens - turniej rugby siedmioosobowego zaliczany do klasyfikacji IRB Sevens World Series.
Transport
Drogi
Dubaj ma bardzo rozwinięty system transportu autobusowego w całej metropolii. Mimo, że system transportu jest duży (przewozi 200 000 pasażerów tygodniowo) nie jest na tyle duży, aby sprostać rosnącej populacji. System jest krytykowany z powodu zbyt małej pojemności. Rząd wprowadził specjalne karty e-go, które ułatwiły korzystanie z autobusów. Z systemu korzystają ludzie zarabiający średnio albo mało, reszta jeździ samochodami tworząc korki, które są problemem w mieście. W Dubaju jest wysoki wskaźnik wypadków na drogach (prawie co 3 min.). Przez wypadki drogi są wielokrotnie zablokowane. W mieście istnieje wiele korporacji taksówkarskich państwowych albo prywatnych. Dubajska Korporacja Taksówkarska (Dubai Transport Corporation) ma taksówki w kolorze kremowym. Pewne prywatne korporacje to Cars Taxi, National Taxi, Cititaxi oraz Metro Taxi. Taksówki da się znaleźć wszędzie, jednak ciężko jest znaleźć je podczas dużych wydarzeń kulturalnych oraz sportowych.
Pociągi
W emiracie realizowany jest aktualnie warty 3,89 mld dolarów projekt Dubai Metro. Kontrakt na budowę otrzymał Dubai Rapid Link (DURL), konsorcjum prowadzone przez Mitsubishi Heavy Industries. Nad projektem pracują także dwie japońskie firmy Obayashi oraz Kajima oraz jedna turecka – Yapi Merkezi. Pociągi wyprodukowała japońska firma Kinky Sharyo a sygnalizację oraz automatykę ruchu pociągów zapewnił Thales. Metro składa się na razie z dwóch głównych linii: Red Line (Linia Czerwona) z lotniska w Rashidiya do Jebel Ali oraz Green Line (Linia Zielona), łącząca centra miasta po obu stronach rzeki Dubai Creek. Obie linie, wedle planów z 2005, posiadają posiadać w sumie 70 km długości oraz 43 stacje, 33 naziemne oraz 10 podziemnych. Linia Czerwona była oddana do użytku z datą 09.09.09 o godz. 09:09:09 wieczorem, co było upamiętnione tablicą z zatrzymanym zegarem na stacji Nakheel Towers. Linię Zieloną otwarto 09 września 2011.[8]
Metro w Dubaju jest aktualnie największym metrem całkowicie sterowanym automatycznie bez maszynistów (Driverless). Zwielokrotnione systemy bezpieczeństwa zapewniają bezpieczną obsługę pasażerów oraz uniezależniają ją od błędów ludzkich. Metro dubajskie jest to właściwie nowoczesna kolej wąskotorowa (LRT - Light Rail Train), coraz powszechniej zastępująca typowe metro starszego typu z ciężkimi oraz szerszymi wagonami. W pełni automatyczne, komputerowe sterowanie dopuszcza zapewnienie większej częstotliwości oraz płynności kursowania pociągów z minimalnymi przerwami, co jest niemożliwe w przypadku kierowania pociągami przez człowieka ze względu na bezpieczeństwo ruchu. Mniejsza masa wagonów zapewnia mniejsze zużycie energii, zwłaszcza przy niższym natężeniu ruchu.
W planach jest rozbudowa metra o linie Purple Line (Purpurową) oraz Blue Line (Niebieską). Purple Line o długości 43 km ma połączyć lotniska Dubai International Airport oraz Al Maktoum International Airport. Blue Line połączy Dubai International Airport z nowym portem Jebel Ali oraz Dubai World Central International Airport oraz ma posiadać 47 km długości. Dubaj buduje system metra, aby uniknąć korków na drogach oraz sprostać rosnącej populacji miasta. Wybudowanych zostanie także siedem kolejek wąskotorowych, aby wspomóc system metra. Kolejka ma połączyć zróżnicowane miasta takie jak np. Dubailand, Palm Jumeirah oraz inne z głównymi liniami metra. W dalszej przyszłości planowane jest połączenie Dubaju ze stolicą Emiratów Abu Dhabi poprzez przedłużenie linii metra.
Porty oraz transport wodny
W Dubaju istnieje parę portów handlowych, takich jak Port Rashid, Al Jadaf czy Jebel Ali. Cieśnina Dubajska nadal jest używana przez lokalnych handlarzy w dawach. Tradycyjną metodą przedostawania się z prawobrzeżnego Burdż Chalifa do lewobrzeżnej Deiry są małe łódki zwane abrami. Kursują one m.in. z okolic Suku złotego do historycznej dzielnicy Bastakiya.
Transport lotniczy
Jeden z samolotów linii Emirates.
Model nowego lotniska w Dubaju – Dubai World Central International Airport.
Dubai International Airport jest hubem dla linii Emirates. Port w Dubaju wygrał wiele nagród za profesjonalizm oraz znakomite usługi oraz architekturę budynku. Trzeci terminal, przeznaczony jedynie dla obsługi linii Emirates, stał się ukończony w 2009, dlatego podwoiła się dotychczasowa pojemność portu, stał się on przystosowany do obsługi samolotów Airbus A380. Drugi port lotniczy ulokowany jest w Jebel Ali (nazwę zmieniono na Dubai World Central International Airport, chociaż w IATA kod pozostał JXB) wraz z Jebel Ali Airport City, którego budowa rozpoczęła się w 2005 roku. W przeciągu 20 lat port ma osiągnąć zdolność przyjęcia pasażerów do 120 000 000 w ciągu roku, pokonując tym samym największy port Hartsfield-Jackson International Airport w Atlancie (88.4 mln pasażerów w 2005 roku).
Dubaj inwestuje duże pieniądze w swoje linie Emirates. Ideą jest rozwinięcie dubajskiego transportu lotniczego tak, aby pasażerowie z każdego miasta na świecie mogli przylecieć prosto do Dubaju. Gdy Emirates otrzyma samoloty Boeing 777-200LR Worldliner będzie mógł oferować loty do każdego większego miasta. Linia złożyła zamówienie na 58 samolotów Airbus A380 superjambo z podwójnym pokładem, które potrafią pomieścić do 840 pasażerów (w zależności od konfiguracji). Emirates złożyło także zamówienie na 42 samoloty Boeing 777. Lokalizacja Dubaju czyni go unikatowym portem lotniczym w połączeniach pomiędzy Azją oraz Europą.
Sprawdź też
Przypisy
Linki zewnętrzne
