Meta tag zawierający słowa kluczowe. Jest to bardzo konkurencyjne ale klientowi zależy na absolutnej czołówce wyników wyświetleniu strony. Mam jeszcze bardziej interesujące słowa kluczowe:
* kompetentne i kompletnie bez sensu.
Pozycjonowaniu punktów, polecenia jest bardzo długo chcesz prowadzonych nakładów
 |
Ten artykuł trzeba dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: poprawić styl – powinien posiadać encyklopedyczną formę. Dokładniejsze informacje o tym, co trzeba poprawić, być może leżą na stronie dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
| OS X | |
| Rodzina systemów operacyjnych Mac OS, Unix[1] | |
 Logo systemu |
|
| Producent | Apple Inc. |
| Platforma sprzętowa | x86 (Intel) – od wersji 10.4.4 PowerPC – do wersji 10.5.8 |
| Pierwsze wydanie | 24 marca 2001 |
| Aktualna wersja | 10.7.3 |
| Wydana | 1 lutego 2012 |
| Aktualna wersja testowa |
10.8.0 Developer Preview |
| Wydana | 16 lutego 2012 |
| Jądro | Hybrydowe |
| Środowisko pracy | Interfejs graficzny Aqua |
| Licencja | komercyjna, częściowo APSL |
| Poprzednik | Mac OS 9 |
| Mac OS X na Apple.com/pl | |
OS X (dawniej Mac OS X[2]) – złożony system operacyjny dla komputerów Macintosh wprowadzony w roku 2001 przez Apple Inc. X w nazwie oznacza 10. wersję systemu Mac OS, jednak OS X jest systemem o całkowicie odmiennej budowie niż poprzednie wersje Mac OS.
Spis treści |
Mac OS X powstał w oparciu o kernel Mach. Pewne części z implementacji Unixa: FreeBSD oraz NetBSD zostały włączone w NextStep, który był obiektowo zorientowanym systemem opracowanym przez firmę Steve'a Jobsa - NeXT, która była założona po jego odejściu z Apple w 1985. Podczas nieobecności Jobsa w Apple, próbowano stworzyć system nowej generacji, taki jak projekty Taligent, Copland oraz Gershwin, jednak bez dużego sukcesu.
W końcu system operacyjny firmy NeXT, później nazywany OPENSTEP, stał się wybrany jako podstawa do rozwoju nowego systemu Apple. Apple w tym celu wykupiło firmę NeXT. Steve Jobs powrócił do firmy z Cupertino oraz stał się tymczasowym, a później podstawowym dyrektorem generalnym, przeprowadzając niezbędne zmiany w przyjaznym dla programistów OPENSTEPie w system, który mógłby być wykorzystany przez Apple jako system z reguły dla rynku domowego oraz twórczych profesjonalistów(np. grafików komputerowych). Projekt na początku nazywał się Rhapsody oraz stał się później przemianowany na Mac OS X.
Pierwsza edycja Mac OS X Servera, była niekompatybilna z oprogramowaniem napisanym dla Mac OSa oraz nie posiadała wsparcia dla standardu Apple'a - interfejsu FireWire. Systemy Mac OS X 10.x posiadały już więcej wsparcia dla wstecznej kompatybilności oraz funkcjonalności, zawierając API Carbon oraz wsparcie dla FireWire. Podczas rozwoju systemu stopniowo oddalano się od spuścizny po Mac OS-ie oraz kierowano się w stronę nowego "cyfrowego stylu życia" wydając takie pakiety jak iLife, iWork czy zintegrowany z systemem program służący do domowej rozrywki (Front Row). Każda nowa wersja zawiera także modyfikacje ogólnego interfejsu, jak styl "szlifowanego metalu", który stał się dodany w wersji 10.3 oraz usunięty w 10.5 na rzecz jednolitego gradientowego wyglądu okien.
Mac OS X jest dziesiątą główną wersją systemu operacyjnego Apple dla komputerów Mac. Poprzednie wersje nazwy systemów były oznaczane arabskimi numerami, np. Mac OS 8, 9. Litera X, w nazwie Mac OS X odnosi się do numeru 10 w rzymskim systemie liczbowym. Dlatego bardziej poprawnym jest wymawianie "dziesięć" w tym kontekście, jednakże "iks" jest też popularną formą wymowy.
Mac OS X jest zgodny z definicją systemu typu POSIX oraz stał się zbudowany na jądrze XNU ze standardowymi Unixowymi funkcjami dostępnymi z wiersza poleceń. Zaczynając od wersji 10.5 "Leopard" ma certyfikat Single UNIX Specification (na procesorach Intel). Apple wydało tę "rodzinę" oprogramowania jako wolny oraz na licencji open source system operacyjny Darwin, na którym Apple dodając rozliczne komponenty, m.in. interfejs Aqua oraz Finder, aby powstał kompletny system oparty na GUI, jakim jest Mac OS X. Mac OS X wprowadzono wiele nowych możliwości, aby zapewnić bardziej stabilną oraz niezawodną platformę od jego poprzednika Mac OS 9, np. wywłaszczeniowa wielozadaniowość oraz ochrona pamięci, polepszyły zdolność systemu do uruchamiania wielu aplikacji równocześnie bez zakłócania bądź przeszkadzania sobie oprogramowaniu nawzajem. Wiele aspektów architektury Mac OS Xa, wywodzi się z Openstepa, który stał się zaprojektowany, aby być przenośnym, tj. łatwym do przeniesienia na inne architektury, np. Nextstep stał się sportowany z oryginalnych stacji roboczych NeXTa o architekturze 68k, na architekturę x86 oraz inne jeszcze przed wykupieniem NeXTa przez Apple oraz później stał się tak samo przeniesiony na architekturę PowerPC podczas trwania projektu Rhapsody.
Najbardziej widoczną zmianą była implementacja motywu Aqua. Użycie gładszych krawędzi okien, półprzezroczystych kolorów oraz prążków, podobnych do wyglądu pierwszych iMaców, wniosło więcej tekstur oraz kolorów w porównaniu do stylu "Platinum" znanego z systemu Mac OS X Server 1.0 bądź Mac OS 9. Zgodnie ze słowami Johna Siracusa, redaktora portalu Ars Technica, wprowadzenie Aqua'y oraz odstępstwo od konwencjonalnego wyglądu "uderza jak masa cegieł". Bruce Tognazzini (założył Apple Human Interface Group) powiedział, że interfejs Aqua w Mac OS X 10.0 stanowi krok wstecz w użyteczności, w porównaniu z poprzednim interfejsem systemu Mac OS. Jednakże pomimo słów krytyki deweloperzy firm trzecich zaczęli wydawać skórki, dla aplikacji dla Maca oraz innych systemów operacyjnych, które naśladowały wygląd Aqua'y. Do pewnego stopnia, Apple używało sukcesu przejścia do nowego wyglądu jako siły przekonywania do nowego systemu, wiele razy strasząc możliwymi skutkami ze strony prawa, za rozpowszechnianie oprogramowania z objętym prawem autorskim wyglądu.
W architekturę systemu Mac OS X stał się zaimplementowany warstwowy framework, który przychodzi z pomocą przy szybkim tworzeniu aplikacji dostarczając gotowe fragmenty kodu do częstych zadań.
Mac OS X zawiera własne narzędzia do pisania programów, z najbardziej wydatnie zintegrowanym środowiskiem programowania - Xcodem. Xcode dostarcza interfejsy do kompilatorów wspierających parę języków programowania, wliczając w to C, C++, Objective-C oraz Javę. Po przejściu na procesory Intela narzędzie było przebudowane w taki sposób, aby umożliwić tworzenia uniwersalnych wersji binarnych, które mogły być uruchamiane na komputerach z procesorami x86 jak oraz PowerPC.
Podsystem Darwin kieruje systemem plików, w którym się zawiera warstwa uprawnień. W 2003 oraz 2005 roku dwóch redaktorów z Macworlda wyrażali krytykę co do schematu uprawnień; Ted Landau nazwał rozregulowanie uprawnień "najbardziej częstym powodem frustracji" w systemie Mac OS X, a Rob Griffiths zasugerował, że niektórzy użytkownicy muszą naprawiać uprawnienia nawet codziennie. Naprawianie uprawnień trwa około 15 minut. Całkiem niedawno odmienny redaktor z Macworlda, Dan Frakles nazwał procedurę naprawy uprawnień wydatnie nadużywaną. Twierdzi on, iż Mac OS X zwykle "trzyma" uprawnienia w poprawnym kształcie bez interwencji użytkownika, a naprawa uprawnień powinna być tylko stosowana w wypadku pojawienia się problemów.
Opierając się na danych z września 2010 roku, Mac OS X jest drugim najbardziej popularnym systemem operacyjnym ogólnego przeznaczenia używanym przez użytkowników internetu, po systemie Microsoft Windows, posiadając 8,26% udziałów, wg statystyk stworzonych przez W3Counter[3]. Dla porównania jest, to system Unixowy o największym sukcesie w ilości użytkowników systemów operacyjnych przeznaczonych dla stacji roboczych, posiadając ponad 5,5-krotną przewagę nad wolnym Linuxem, którego udział wynosi 1,45%. Mac OS X jest dostępny w wielu językach, m.in. polskim, angielskim, japońskim, francuskim, niemieckim, hiszpańskim, portugalskim oraz włoskim.
Aktualnie system ten przybiera coraz bardziej na popularności, a co za tym idzie - powiększa się liczba kompatybilnego z nim oprogramowania. Nie tylko mamy dostęp do programów graficznych oraz filmowych, z których ten system jest znany, ale także do wielu innych programów oraz gier. Aplikacji jest już naprawdę wiele, a jeżeli nie ma tej, której szukamy, możemy posłużyć się zamiennikiem albo (jeżeli takiego nie ma) translatorem. Translator "tłumaczy" aplikacje windowsowe tak, aby działały one w systemie OS X. Najbardziej znanymi translatorami na tę platformę są Wine/Darwine oraz CrossOver, który zresztą jest podrasowaną wersją Wine. Aktualnie wiele gier jest przebudowywanych przez programistów do wersji Mac, wielokrotnie przy użyciu Cidera. Cider dostępny jest dla deweloperów, ale wystarczy posłużyć się zrobioną nim paczką z grą (może być to wersja Demo), przerobić oraz podmienić grę na inną. Pewne programy udaje się uruchomić takim translatorem od razu, pewne wymagają zmiany poniektórych parametrów oraz doinstalowania pewnych dodatków, a niektóre-niestety- nie działają.
Teoretycznie system da się zainstalować tylko na komputerach firmy Apple, czyli komputerach Mac. Chodzi tu nie tylko o kwestie legalności (EULA zabrania instalacji na komputerach PC), ale także o kwestie sprzętowe - Macintosh nie ma BIOS-u, tylko EFI, przez co nie da się zainstalować systemu na komputerach PC. W praktyce jest to jednak możliwe, zajmuje się tym projekt OSx86. Emulację EFI na komputerach PC da się uzyskać przy pomocy odpowiednio przygotowanego bootloadera.
Sprzęt dedykowany:
Przejście Apple na procesory firmy Intel było zapowiedziane na WWDC w 2005 roku oraz obejmowało przejście komputerów Mac z architektury PowerPC na x86. Przejście rozpoczęło się ukazaniem pierwszych iMaców oraz MacBooków Pro z procesorami Intel Core Duo pod koniec lutego 2006, a zakończyło się wydaniem systemu Snow Leopard w sierpniu 2009, w którym było usunięte wsparcie dla PPC.
Kernel systemu Mac OS X powstał w oparciu o mikrojądro Mach oraz FreeBSD, z którego wzięto m.in. stos sieciowy, warstwę funkcji systemowych, oraz VFS-a. Tradycyjne uniksowe narzędzia userlandowe wzięto z projektów NetBSD oraz FreeBSD. Jego podstawą jest opracowany w Apple Computer system operacyjny Darwin. Graficzny interfejs użytkownika nosi nazwę Aqua oraz jest własnym rozwiązaniem opracowanym przez Apple z wykorzystaniem doświadczeń oraz wzorów z poprzednich systemów tej firmy. Apple udostępnia także własną wersję X Window System.
Tworząc Mac OS X wykorzystano doświadczenia z nieukończonego systemu Rhapsody, który w prostej linii jest następcą rewolucyjnego NeXTStep firmy NeXT założonej przez Steve'a Jobsa, a przejętej przez Apple Computer, kiedy ten powrócił do jego zarządu.
| Aqua | ||
| Carbon | Cocoa | Java |
| Quartz | OpenGL | QuickTime |
| Darwin | ||
Jego silne strony to pomiędzy innymi:
Podobnie jak poprzednie systemy Apple, Mac OS X niesie wiele innowacji oraz w wielu dziedzinach kształtuje współczesną ewolucję oraz modę graficznych systemów operacyjnych.
Na konferencji WWDC (WorldWide Developer Conference) 6 czerwca 2005 prezes Apple, Steve Jobs potwierdził pojawiające się raz na jakiś czas wiadomości, jakoby Mac OS X był potajemnie tworzony z myślą o procesorach firmy Intel oraz kompatybilnych. Zaprezentował działanie najnowszej wersji (10.4) systemu na procesorze Pentium oraz zapowiedział przejście w ciągu dwóch lat całej linii komputerów Macintosh (a co za tym idzie - systemu operacyjnego oraz oprogramowania) na procesory Intela. Dziś pomaga w tym Rosetta - emulator umożliwiający uruchamianie oprogramowania przewidzianego na procesory PowerPC na procesorach klasy x86. Jako przyczyny przejścia wymieniane były problemy firmy IBM z wyprodukowaniem energooszczędnych, szybkich procesorów do komputerów przenośnych.
Firma Dell wyrażała chęć instalowania Mac OS X na produkowanych przez siebie komputerachpotrzebne źródło, ale Apple nie przewiduje licencjonowania systemu na odmienny niż produkowany przez siebie sprzęt. Apple nie powstrzymuje użytkowników przed instalacją innych systemów operacyjnych na Macintoshach ale odmawia udzielania wsparcia technicznego w takiej sytuacji.
| Wersja | Nazwa kodowa | Data zaprezentowania | Data wydania | Najnowsza wersja |
|---|---|---|---|---|
| Mac OS X Server 1.0 | Hera | 16 marca 1999 | 1.2v3 (27 października 2000) | |
| Public Beta | Kodiak | 13 września 2000 | ||
| 10.0 | Cheetah | 24 marca 2001 | 10.0.4 (22 czerwca 2001) | |
| 10.1 | Puma | 18 lipca 2001[4] | 25 września 2001 | 10.1.5 (6 czerwca 2002) |
| 10.2 | Jaguar | 6 maja 2002[5] | 24 sierpnia 2002 | 10.2.8 (3 października 2003) |
| 10.3 | Panther | 23 czerwca 2003[6] | 24 października 2003 | 10.3.9 (15 kwietnia 2005) |
| 10.4 | Tiger | 4 maja 2004[7] | 29 kwietnia 2005 | 10.4.11 (14 listopada 2007) |
| 10.5 | Leopard | 26 czerwca 2006[8] | 26 października 2007 | 10.5.8 (5 sierpnia 2009) |
| 10.6 | Snow Leopard | 9 czerwca 2008[9] | 28 sierpnia 2009 | 10.6.8 (23 czerwca 2011) |
| 10.7 | Lion | 20 października 2010[10] | 20 lipca 2011 | 10.7.3 (1 lutego 2012) |
| 10.8 | Mountain Lion | 16 lutego 2012[11] | 11 czerwca 2012 | 10.8.0 Developer Preview (16 lutego 2012) |
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||
