Logo moskiewskiego metra

Stacja Kijewskaja

Metro moskiewskie (ros. Московский метрополитен) liczy łącznie 305,7 km, składa się z 12 linii na których leżą 185 stacje. Jest najbardziej obciążonym metrem Europy, a także na świecie. Do metra w Moskwie wsiadają codziennie 2.392.200 pasażerów (2002).
Metro moskiewskie wyróżniają przede wszystkim stacje, których cząstka uważana jest za wzorcowy przykład architektury socrealizmu, wnętrza stacji przypominają pałace, pod sufitami wiszą misterne żyrandole.

Statystyki^[1]

Mozaika poświęcona przyjaźni rosyjsko-ukraińskiej na stacji Kijewskaja linii Kolcewej otwartej w 1954

Mozaika z Leninem na stacji Kijewskaja linii Kolcewej otwartej w 1954

Wnętrze stacji "Park Pobiedy" oddanej do użytku w 2003 na linii Arbacko-Pokrowskiej

Widok na stację "Worobiowyje Gory" linii Sokolniczeskiej znajdującej się na moście nad rzeką Moskwą

• Odległość pomiędzy stacjami:

• średnia – 1,8 km
• najmniejsza – 0,5 km
• największa – 6,47 km

• Stacji – 182
• Największa głębokość stacji – 84 m
• Schody ruchome:

• ilość – 637
• łączna długość – 66,8 km
• największa długość – 126 m

• Zajezdni – 15
• Pociągów dziennie – 9992
• Wagony:

• ilość – 4510
• średnio dziennie używanych – 3438

• Średnia dzienna trasa wagonu – 548,7 km
• Pasażerów w wagonie – 50
• Średnia prędkość – 41,62 km/h
• Zatrudnionych – 35 623
• Zgodność z rozkładem jazdy – 99,98%
• Najmniejszy odstęp pomiędzy odjazdami – 1,5 minuty
• Długość przeciętnej podróży – 13 km

Historia

Pierwszy projekt moskiewskiego metra powstał w 1901. Do wybuchu I wojny światowej powstały także inne, nowe projekty budowy metra w Moskwie.

Pierwszą linię moskiewskiego metra uruchomiono 15 maja 1935 oraz przebiegała ona od stacji Sokolniki do stacji Park Kultury z odgałęzieniem do stacji Smolenskaja (to odgałęzienie to linia Arbackaja przedłużona do stacji Kijewskaja, przechodząc przez rzekę Moskwę po moście).

W latach 1957–1992 metro nosiło imię W.I.Lenina (ros. Московский метрополитен имени В. И. Ленина). Wcześniej jego patronem był Łazar Kaganowicz.

Do wybuchu II wojny światowej zbudowano jeszcze 2 nowe linie. W marcu 1938 linia Arbackaja była przedłużona do stacji Kurskaja (obecnie ta cząstka nazywa się linią Arbacko-Pokrowską). We wrześniu 1938 otworzono linię Gorkowsko-Zamoskworeczną, od stacji Sokoł do stacji Teatralnaja.

Projekty dalszej kompleksowej rozbudowy metra zostały zawieszone podczas wojny. Rozpoczęto tylko budowę fragmentów linii: Teatralnaja – Awtozawodskaja (z przejściem przez rzekę Moskwę podziemnym tunelem) oraz Kurskaja – Izmaiłowskij Park (4 stacje).

Jesienią 1941 metro służyło za schron przeciwlotniczy, a pewna cząstka wagonów była ewakuowana. Zgodnie z postanowieniem państwowego komitetu obrony z 15 października 1941 w wypadku pojawienia się wroga u wrót Moskwy metro miało zostać zniszczone.

Po wojnie rozpoczęto budowę czwartego etapu metra linii Kolcewej oraz głębokiego odcinka linii Arbackiej od stacji Plac Rewolucji do stacji Kijewskiej.

Oryginalnie linię Kolcewą zamierzano poprowadzić pod Pierścieniem Sadowym (Sadowoje Kolco) (który stanowił granicę miasta w XVI wieku). Pierwsza cząstka linii od stacji Park Kultury do stacji Kurskaja (1950) przebiegała właśnie w ten sposób. Później jednak północną cząstka linii Kolcewej postanowiono zbudować 1–1,5 km od Sadowego Kolca oraz w ten sposób zapewniono dostęp do 7 z 9 moskiewskich stacji. Druga cząstka linii Kolcewej była otwarta w 1952 (stacja Kurskaja — stacja Biełorusskaja), a w 1954 budowę linii zakończono.

Budowa głębokiej części linii Arbackiej przebiegała w czasach zimnej wojny oraz przewidywano jej wykorzystanie jako schronu przeciwatomowego na wypadek wojny. Po zakończeniu budowy linii w 1953, jej górna cząstka była zamknięta (od stacji Płoszczad Riewolucii do Kijewskiej), ale w 1958 znów stał się оtwarta jako cząstka linii Filowskiej.

Później już nie posługiwano się terminem "etap" jako cząstka planu rozbudowy, jednak oddane w latach 1957–1958 wyznacza się czasem jako piąty "etap".

W styczniu 1977 oraz w lutym 2004 miały miejsce zamachy, a w marcu 2010 zorganizowano dwa zamachy.

Linie metra

Schemat sieci metra

Zajezdnie (Депо)

• ТCz-1 Północna (Северное)
• ТCz-2 Sokół (Сокол)
• ТCz-3 Izmajłowo (Измайлово)
• ТCz-4 Krasnaja Priesnia (Красная Пресня)
• ТCz-5 Kałużskoje (Калужское)
• ТCz-6 Planiernoje (Планерное)
• ТCz-7 Zamoskworiecka (Замоскворецкое)
• ТCz-8 Warszawska (Варшавское)
• ТCz-9 Filowska (Фили)
• ТCz-10 Swibłowo (Свиблово)
• ТCz-11 Wychino (Выхино)
• ТCz-12 Nowogiriejewo (Новогиреево)
• ТCz-13 Czierkizowo (Черкизово)
• ТCz-14 Władykino (Владыкино)
• ТCz-15 Pieczatniki (Печатники)
• ТCz-16 Bratiejewo (Братеево), w budowie
• TCz-17 Mitino (Митино), w budowie
• TCz-18 Sołncjewo (Солнцево), w budowie

Metro moskiewskie nieznane

 Osobny artykuł: Metro-2.

W Moskwie oprócz powszechnie znanej oraz bardzo rozbudowanej sieci metra istnieje też drugie, określane kryptonimem system D-6 (Д-6) zaś od publikacji nt w 1992 w czasopiśmie "Ogoniok" bardziej znane jako Metro-2, eksploatujące wydzielone zaledwie dla aparatu władzy 3 linie.

Przypisy

  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Metro w Moskwie

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona metra moskiewskiego (ros.)
• Metro moskiewskie (ros.)
• Portal – Metro moskiewskie (ros.)
• Artykuł o metrze w Moskwie (ang.)
• Zdjęcia z metra
• Schemat linii metra moskiewskiego z układami torów na stronie www.mrl.ucsb.edu/~yopopov/rrt/trackmaps

  p • d • e Linie metra w Moskwie Sokolniczeska • Zamoskworiecka • Arbacko-Pokrowska • Filowskaja • Kolcewaja • Kałużsko-Ryska • Tagańsko-Krasnopriesnieńska • Kalinińska • Sierpuchowsko-Timiriaziewskaja • Lublinsko-Dmitrowskaja • Kachowska • Sołncewska (planowana) • Butowska Metro w Moskwie • Metro-2