Opus Dei (łac. Dzieło Boże; pełna nazwa: Prałatura Świętego Krzyża oraz Opus Dei) – prałatura personalna w Kościele katolickim.
Powstała w Madrycie, 2 października 1928 (za pontyfikatu papieża Piusa XI), z inicjatywy św. Josemarii Escrivy de Balaguera. Jest obecna w 67 krajach (2011)[2]. Wedle danych watykańskich w 2010 należało do niej 88,2 tys. osób. W Polsce jest około 500 członków prałatury Opus Dei (2010).
Św. Josemaría Escrivá: Praca jest nie tylko jedną z najwyższych wartości ludzkich oraz środkiem, dzięki któremu ludzie winni przyczyniać się do postępu społeczeństwa; ale także drogą ku świętości
Cele oraz działania
Opus Dei jest instytucją Kościoła katolickiego, której celem jest realizacja jego ewangelizacyjnej misji oraz rozpowszechnianie świadomości powszechnego powołania do świętości oraz uświęcającej wartości codziennej pracy, tj. dobrego wypełniania obowiązków zawodowych oraz rodzinnych.
Św. Josemaría tak mówił o misji Opus Dei:
- " Przeważajaca ilość chrześcijan otrzymuje od Boga misję uświęcania świata od środka, przebywając pośród struktur doczesnych, Opus Dei poświęca się temu, by pozwolić im odkryć ową boską misję, ukazując im że powołanie ludzkie – powołanie zawodowe, rodzinne oraz społeczne – nie przeciwstawia się powołaniu nadprzyrodzonemu – wprost przeciwnie: tworzy jego nierozłączną cząstka składową. Jedyną oraz wyłączną misją Opus Dei jest rozpowszechnianie tego przesłania – które jest przesłaniem ewangelicznym – wśród wszystkich osób, które żyją oraz pracują w świecie, w każdym środowisku oraz zawodzie. Tym zatem, którzy rozumieją ten ideał świętości, Dzieło udostępnia środki duchowe, także formację doktrynalną, ascetyczną oraz apostolską niezbędną do tego, by go przeistoczenie w życie."[3]
Główną misją Dzieła "jest chrześcijańskie kształtowanie jego członków, jak także innych osób, które pragną taką formację otrzymać"[4]. Escrivá streszczał także misję Opus Dei jako "wielką katechezę"[5].
Założenia Opus Dei
Świętość osobista
Św. Josemaria czuł, że Bóg prosi go o przypominanie ludziom, że wszyscy są powołani do świętości. Prawda ta, choć od stale obecna w Kościele, przez wieki była zapomniana, a świętość rezerwowano dla księży oraz zakonników.
Św. Josemaria wyprzedził w pewnym sensie nauczanie Soboru Watykańskiego II, który zaznaczył, że świeccy są powołani do świętości oraz apostolstwa pośród świata.
Uświęcanie pracy
Praca dla świeckich ma być codzienną drogą do świętości. Uświęcać pracę oznacza wykonać ją z ludzką doskonałością oraz z miłości do Boga.
Skoro Bóg stworzył świat, stosunek Opus Dei do świata jest optymistyczny. Św. Josemaria głosił miłość do świata, albowiem "jest on miejscem naszej pracy, albowiem jest on naszym polem walki o świętość".
Św. Josemaria bardzo lubił list Do Diogneta z II w. n.e., w którym jest opisane zwykłe życie pierwszych chrześcijan. "Chrześcijanie nie różnią się od innych ludzi ani miejscem zamieszkania, ani językiem, ani strojem. [...] Jednym słowem: czym jest dusza w ciele, tym są w świecie chrześcijanie"[6].
Synostwo Boże
Całe nauczenie św. Josemarii cechuje głębokie przekonanie, że człowiek jest dzieckiem Bożym. Synostwo uczy chrześcijan przebywania z ich Ojcem Niebieskim, poznawania Go oraz kochania. Napełnia nadzieją wewnętrzne zmagania oraz daje ufną prostotę małych dzieci.
Synostwo staje się podstawą duchowości Opus Dei, tak że kiedy założyciel Opus Dei mówi o wierze, mówi o wierze dzieci Bożych, jeżeli wspomina nawrócenie, ma na myśli nawrócenie dzieci Bożych...
Apostolstwo
W Opus Dei podkreśla się, że obowiązek apostolstwa trzeba nie tylko do osób duchownych, ale także do wiernych świeckich. Kościół przypomniał tę prawdę na Soborze Watykańskim II, w dekrecie Apostolicam actuositatem. Apostolstwo w duchu Opus Dei jest, jak mówił założyciel, apostolstwem "przyjaźni oraz zaufania". Każdy świecki może apostołować oraz dawać przykład chrześcijańskiego życia w swojej pracy, rodzinie, w swoim otoczeniu.
Kult Najświętszej Maryi Panny
Św. Josemaria zachęcał, aby "umieścić Maryję we wszystkich sprawach". Widział w niej niewiastę, która wiodła życie podobne do życia tysięcy innych niewiast, także oddanych obowiązkom rodzinnym oraz wychowaniu dzieci.
"Maryja uświęca to, co najmniejsze, co wielu mylnie uważa za nieznaczące oraz bez wartości: codzienną pracę, troszczenie się o kochane osoby, rozmowy oraz odwiedziny krewnych albo przyjaciół".
Jedność życia
Św. Josemaria przypominał, że nie da się sprowadzać chrześcijaństwa do zespołu praktyk albo aktów pobożności, "bez łączenia ich z sytuacjami codziennego życia". Chrześcijanin musi być człowiekiem "z jednej bryły". Konsekwentny chrześcijanin, jakiego wyobraża sobie założyciel, nie prowadzi podwójnego życia, życia wiarą w pewnych momentach, oraz życia pogańskiego w pracy, w rozrywkach. Chrześcijaninem jest się cały czas.
Msza Święta
Dla chrześcijanina msza święta staje się "ośrodkiem oraz centrum życia wewnętrznego". Całe jego życie winno stać się prawdziwą ofiarą, aby dokonało się pełne utożsamienie z Chrystusem. Msza święta dostarcza Bożej energii do pracy, świętości oraz apostolstwa.
Wierni Opus Dei starają się łączyć kapłańską duszę świecką mentalnością. Kapłańska dusza w przypadku świeckich opiera się na "ofiarowaniu Bogu pracy, odpoczynku, radości oraz przeciwności dnia, całopalenia ciał zmęczonych nieustanną posługą", z duszą stale zwróconą ku tabernakulum.
Modlitwa
Św. Josemaria chciał, aby modlitwa była pełną miłości oraz prostoty rozmową z Bogiem obecnym w duszy. "Dzieci Boże nie potrzebują sztucznych pedantycznych metod, aby zwracać się do swego Ojca". Zachęcał wszystkich, aby poświęcali codziennie Bogu konkretny czas na modlitwę myślną (rozważania).
Św. Josemaria zachęcał także do codziennego uciekania się do modlitw oraz praktyk pobożności wynikających z wielowiekowej tradycji Kościoła. Są to m.in. Różaniec, rachunek sumienia, Anioł Pański, Memorare czy modlitwy do Aniołów Stróżów.
Życie codzienne
Życie chrześcijanina winno odzwierciedlać 30 lat ukrytej pracy Jezusa, o której Ewangelie ledwie wspominają. W codziennych zajęciach nie ma nic bezużytecznego czy małego. "Wytrwać z Miłości w małych sprawach, to heroizm".
Życie wszystkich chrześcijan winno cechować się więc: posłuszeństwem, pokorą oraz ubóstwem.
Wielka katecheza
Podstawowym celem działalności Opus Dei jest przekazywanie formacji duchowej wszystkim, którzy tego pragną. Formacja ta pomaga każdemu żyć jako konsekwentnemu chrześcijaninowi wśród codziennych okoliczności życia.
Rozszerzanie wśród świeckich wiedzy teologicznej oraz ascetycznej przebiega się na różnego rodzaju spotkaniach formacyjnych, prowadzonych przez księży oraz świeckich z Opus Dei. Są nimi m.in.: kręgi, dni skupienia, rekolekcje, rozważania oraz kierownictwo duchowe.
Kościół oraz Papież
Do założeń Opus Dei trzeba także wierność papieżowi. "Chrystus, Maryja, papież. Czyż w tych trzech słowach nie wskazujemy na miłość, która streszcza całą katolicką wiarę?". Św. Josemaria mówił także, że wyłącznym celem Opus Dei jest służyć Kościołowi tak, jak Kościół tego pragnie. Nawoływał on do modlitwy za papieża "kimkolwiek by był".
Miłość do Kościoła skłoniła go do zamieszkania w Rzymie, do otwarcia międzynarodowych ośrodków formacji w celu "romanizacji" swoich duchowych dzieci oraz całego Opus Dei. Dziś Opus Dei prowadzi w Rzymie Uniwersytet św. Krzyża.
Osobista wolność
Członkowie Opus Dei realizując swoje zawodowe oraz rodzinne obowiązki działają na własną odpowiedzialność z zachowaniem autonomii przynależnej laikatowi. Dotyczy to także wyborów w sferze politycznej, społecznej oraz gospodarczej. Opus Dei zajmuje się jedynie ich formacją doktrynalną oraz ascetyczną. Opus Dei nie tworzy, ani nie kieruje świecką działalnością jej członków – inspiruje zaledwie rozwój ich życia religijnego.
Wolność, jakiej nauczał Św. Josemaria, oznacza dobrowolną służbę Bogu, Kościołowi oraz ludziom, "bo tak chcę". Mówił, że "to najbardziej nadprzyrodzony powód"[7].
Rodzina oraz małżeństwo drogą do świętości
Do dziś pokutuje jeszcze przekonanie, że świętym może zostać tylko osoba żyjąca w celibacie. Przeważajaca ilość świętych na przestrzeni wieków nie zawierała w istocie małżeństwa. Jednak Kościół na Soborze Watykańskim II przypomniał, że małżeństwo oraz jego codzienność są także drogą do świętości. Od początku nauczał o tym także Św. Josemaria[8]. Dziś przeważajaca ilość osób w Opus Dei to małżonkowie.
Historia
W skrócie
Jan Paweł II w 1982 zmienił status Opus Dei z instytutu świeckiego na prałaturę personalną. Jan Paweł II: Instytucja ta od swoich początków usilnie stara się o to, aby nie tylko jasno określić powołanie świeckich w Kościele oraz w społeczności ludzkiej, lecz także zrealizować je w praktyce.
Opus Dei powstało 2 października 1928. Tego dnia Josemaría Escrivá zobaczył – określenia tego używał zawsze, kiedy mówił o początku Opus Dei – misję, którą miał wypełniać przez całe swoje życie. Oryginalnie organizacja działała w Hiszpanii jako pobożne stowarzyszenie erygowane przez biskupa Madrytu. Od 16 czerwca 1950 uzyskało akceptację Stolicy Apostolskiej (Pius XII) wraz z powstałym w 1943 Stowarzyszeniem Kapłańskim Świętego Krzyża, związanym z Opus Dei. Jan Paweł II w 1982 zmienił status Opus Dei z instytutu świeckich na prałaturę personalną.
-
Papież Jan Paweł II: "Instytucja ta od swoich początków usilnie stara się o to, aby nie tylko jasno określić powołanie świeckich w Kościele oraz w społeczności ludzkiej, lecz także zrealizować je w praktyce oraz, żeby urzeczywistniać naukę o powszechnym powołaniu do świętości oraz szerzyć uświęcenie pracy i, poprzez pracę zawodową, w każdym środowisku społecznym."[9]
W wielorakich momentach historii organizacji, założyciel Opus Dei powierzał je wstawiennictwu wielorakich świętych. Są nimi: Św. Katarzyna ze Sieny, Św. Mikołaj z Bari, Św. Tomasz Morus, Św. Pius X oraz Św. Proboszcz z Ars[10].
Krótkie kalendarium
- 1928, 2 października – Powstanie Opus Dei, z inicjatywy św. Josemarii Escrivy de Balaguera.
- 1930, 14 lutego – Włączenie kobiet do Opus Dei.
- 1939 – Ukazało się pierwsze wydanie Drogi.
- 1941, 19 marca – Opus Dei uzyskało aprobatę biskupa Madrytu jako "pobożne stowarzyszenie".
- 1943, 14 lutego – Powstało Stowarzyszenie Kapłańskie Świętego Krzyża.
- 1946 – Josemaría Escrivá z kilkoma współpracownikami przeniósł się do Rzymu. Początek pracy apostolskiej w Portugalii oraz Anglii.
- 1950, 16 czerwca – Opus Dei otrzymało aprobatę papieża Piusa XII.
- 1962 – Zaczął się Sobór watykański II, który wydał "uniwersalne powołanie do świętości".
- 1975, 26 czerwca – Śmierć Josemaríi Escrivy.
- 1975, 15 września – Álvaro del Portillo wybrany stał się na następcę Josemaríi Escrivy.
- 1982, 28 listopada – Jan Paweł II erygował Opus Dei jako prałaturę personalną w Konstytucji Ut sit. Mianował w niej księdza prałata Álvaro del Portillo prałatem Opus Dei.
- 1986 – Ukazała się Bruzda, wydane pośmiertnie dzieło Josemaríi Escrivy.
- 1987 – Ukazała się Kuźnia, zamykająca trylogię rozpoczętą przez Drogę.
- 1992, 17 maja – Beatyfikacja Josemaríi Escrivy.
- 2002, 6 października – Kanonizacja Josemaríi Escrivy. Jan Paweł II wydał Josemaríę jako "świętego życia codziennego".
Kraje w których działa Opus Dei
Opus Dei narodziło się w Hiszpanii w 1928 r. założyciel od początku widział, że jego zasięg ma być ogólnoświatowy, powszechny.
Oto daty, w jakich Opus Dei zaczynało swą pracę apostolską w poszczególnych krajach świata[11]:
Kraje, w których działa Opus Dei, wedle dat rozpoczęcia pracy
Planowane w najbliższych latach:
Prałaci Opus Dei
Papieże oraz Opus Dei
Poprzedni papieże
Jak podaje na swojej stronie Watykan: "Papieże Pius XII oraz Jan XXIII wielokrotnie wyrażali swą miłość oraz poważanie dla Opus Dei, Paweł VI nazywa je w 1964 r. “żywym wyrazem nieustającej młodości Kościoła”"[13].
W 1941 Pius XII zatwierdził Opus Dei jako Pobożne Stowarzyszenie, a w 1950 jako instytut świecki. Papież ten pozostawał z ks. Escrivą w znakomitych relacjach.
Jan Paweł I oraz Opus Dei
Jak pisze dziennikarz John Allen: "Jan Paweł I, papież trzydziestu trzech dni, był entuzjastą Escrivy; powtarzał, że o ile święty Franciszek Salezy dostosował duchowość zakonników do świeckich, to Escriva opracował duchowość świecką w swej istocie"[13].
Jan Paweł II oraz Opus Dei
28 listopada 1982 r. Jan Paweł II erygował Opus Dei jako prałaturę personalną w Konstytucji Ut sit. Mianował w niej księdza prałata Álvaro del Portillo prałatem Opus Dei. 17 maja 1992 r. beatyfikował, a 6 października 2002 r. kanonizował ks. Josemaríę Escrivá.
Jan Paweł II mianował kilku członków Opus Dei na wysokie stanowiska, np. mgr Julián Herranz stał się przewodniczącym Rady Kurii Rzymskiej, mgr Juan Luis Cipriani Thorne, arcybiskup Limy, stał się kardynałem. Członkiem Opus Dei jest były rzecznik prasowy Stolicy Apostolskiej Joaquín Navarro-Valls.
Liczba członków Opus Dei w Kurii Rzymskiej za czasów pontyfikatu Jana Pawła II wynosiła 20 na jej 2659 pracowników (0,7 proc.) (dane z grudnia 2004 r.)[13].
Jedna z wypowiedzi Jana Pawła II o Opus Dei: "Kościół z wielką nadzieją kieruje swoją macierzyńską troskę oraz myśl na Opus Dei (Dzieło Boże), które, pod wpływem natchnienia Bożego, założył w Madrycie w dniu 2 października 1928 roku Sługa Boży Josemaría Escrivá de Balaguer, aby się stało mocnym oraz skutecznym narzędziem zbawczego posłannictwa Kościoła dla życia świata". (28 listopada 1982, Rzym)[14]
Benedykt XVI oraz Opus Dei
Benedykt XVI, zarówno jeszcze jako kard. Ratzinger, jak oraz po wyborze na papieża, wielokrotnie okazywał nadzieje, jakie pokłada w Opus Dei. W latach 2006-2008 znalazło to wyraz w słowach, jakie skierował do młodzieży zgromadzonej w Rzymie na Kongresie UNIV[15][16][17].
Po przylocie do Australii na Światowe Dni Młodzieży 2008 na 3 dni przed ich rozpoczęciem, Benedykt XVI mieszkał w Ośrodku Opus Dei Kenthurst Study Centre[18].
Biskupi oraz Opus Dei
Oto pewne wypowiedzi biskupów oraz hierarchów kościelnych na temat Opus Dei oraz jego charyzmatu:
- Abp Józef Kowalczyk, Prymas Polski: "Kościół w Polsce dziękuje Trójcy Przenajświętszej za dar nowego Świętego oraz za dar założonego przez niego Opus Dei. Modlimy się więc, by kanonizacja św. Josemarii stała się dla nas zachętą do szukania świętości oraz do apostołowania na co dzień w naszym życiu."[19]
- Abp Józef Michalik, książka pt. Idziemy: "Św. Josemaria to święty, który ma bardzo rozwiniętą – może najlepiej ze współczesnych świętych – teologię rzeczywistości ziemskich. Przez to mnie bardzo interesował oraz był mi bliski. Rozwinął Pawłową teologię pracy oraz uświęcania się przez codzienne obowiązki. Czyli: bądź dobrym ojcem, matką, teologiem, lekarzem, dobrym biskupem, księdzem. Nie szukaj w przestworzach czasu czy w wyobraźni okazji do zasług. Uświęcaj się tam, gdzie jesteś. Myślę, że to bardzo bogata oraz inspirująca postać. Założone przez niego Opus Dei próbuje być bardzo wierne Kościołowi oraz solidnie wykonywać to, czego się podejmuje. To bardzo pozytywne świadectwo w naszych czasach. Myślę w ogóle, że ci nowi święci szczególnie usługują naszym czasom"[20].
- Abp Józef Życiński, Tygodnik Powszechny 2007: "Patrząc na rolę Opus Dei w polskim Kościele, jego zaangażowanie w nasze apostolstwo świeckich oceniam pozytywnie. Mimo że członkowie Dzieła w wielu krajach bywają atakowani jako przedstawiciele prawicy, w Polsce nie angażują się oni w absurdalne licytacje towarzyszące pytaniu, które ugrupowanie gromadzi największych patriotów. Cenię ich także, bo stawiają wysokie wymagania potencjalnym członkom"[21].
- Abp Stanisław Gądecki: "Istota duchowości Opus Dei opiera się na tym, że nie zabiera ona nikogo z miejsca, w którym się znajduje, lecz prowadzi do tego, by każdy wypełniał zadania oraz obowiązki właściwe jego stanowi oraz jego misji w Kościele oraz społeczeństwie, możliwie z największą dokładnością oraz doskonałością" [22]
- Kard. Marian Jaworski, luty 2010. "Uważam, że Opus Dei jest dziełem Ducha Świętego, ażeby ten świat nie odszedł od Pana Boga. Naprawdę, myślę, że wasz święty założyciel zrozumiał, że zbawienie czy odrodzenie świata może się urzeczywistnić tylko wtedy kiedy ludzie w swoich codziennych obowiązkach będą do końca chrześcijanami"[23].
- Bp Piotr Jarecki, do członków Opus Dei: "Wy jesteście środowiskiem pogłębiania duchowości świeckiej. (...) Jeśli nie zrealizujemy powołania do świętości w świeckości to nie zrealizujemy go nigdy"[24].
- Ambriogo Eszer OP, Relator Generalny Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych: "Josemaría Escrivá de Balaguer doprowadził tylu chrześcijan wielorakich stanów oraz warstw społecznych do całkowitej oraz zażyłej jedności ze Zbawicielem, udzielając im energicznego porywu apostolskiego, tak iż uczynił ich świadomymi powołania do zdobywania innych dla Chrystusa; ci „inni” to chrześcijanie, którzy ostygli, oraz ci, którzy pozwolili się pochłonąć świeckości".[25].
- Arcybiskup Edward Nowak, sekretarz Kongregacji do Spraw Kanonizacyjnych (1992): "Jest obecnych parę insynuacji dotyczących postępowania [kanonizacyjnego św. Josemarii] podjętego w specyficznym przypadku przez Kongregację do Spraw Kanonizacyjnych. Takie insynuacje są pozbawione wszelkich podstaw, jak pokazuje dokładna znajomość drogi procesu"[26].
- Kard. Edouard Gagnon, członek Kongregacji ds. Świętych (1992): "W osobie prałata Escriva największe wrażenie wywarła na mnie jego wiara w człowieka. Jego wiara w Chrystusa, oparta na głębokim przeniknięciu tajemnicy Odkupienia, dawała mu poczucie nieograniczonej ufności w zdolność człowieka do przezwyciężenia samego siebie oraz do osiągnięcia świętości."[27].
Opus Dei jako prałatura
Opus Dei jest prałaturą personalną od 28 listopada 1982. Jest więc strukturą jurysdykcyjnie należącą do organizacji duszpasterskiej oraz hierarchicznej Kościoła. Na czele prałatury stoi Prałat. Opus Dei podlega rzymskiej Kongregacji ds. Biskupów[28]. Siedziba władz prałatury mieści się w rzymskiej Villa Tevere, gdzie istnieje także świątynia NMP Królowej Pokoju, będąca kościołem katedralnym Opus Dei.
Wikariuszem Generalnym Prałatury od 1994 r. jest ks. Fernando Ocariz.
Na 31 grudnia 2007 do Prałatury Opus Dei było inkardynowanych 1956 księży (1 ksiądz na 44 świeckich z Opus Dei), w tym 24 biskupów[1].
Członkowie Opus Dei
Członkowie Opus Dei dzielą się na numerariuszy, supernumerariuszy oraz przyłączonych. Numerariusze oraz przyłączeni (odp. także numerarie oraz przyłączone) żyją w celibacie (w tym także kapłani). Supernumerariusze oraz supernumerarie (ok. 70% członków) potrafią założyć rodzinę. Wszyscy członkowie Opus Dei, z wyjątkiem ok. 2% księży, są świeckimi[29].
Św. Josemaria kładł duży nacisk na modlitwę oraz umartwienie, mające pomóc w drodze do świętości przez pracę zawodową oraz wypełnianie codziennych obowiązków. Najważniejszym z założeń Opus Dei jest świadomość tego, że pierwotnym powołaniem każdego człowieka, który przychodzi na świat, jest powołanie do świętości a w momencie Chrztu świętego Bóg nakłada na nas przywilej oraz obowiązek dążenia do świętości. Ci z katolików, którzy przyjęli to wyzwanie zostają wypełniającymi Dzieło Boże, starając się tym samym być godnymi Jego ojcostwa a Dzieło czyli człowiek, które swoim życiem dąży do uświęcenia za sprawą łaski Bożej daje równocześnie wyraz największej miłości oraz wdzięczności za darowane życie oraz możliwość przebywania z Nim.
Pewni ludzie członkowie Opus Dei zmarli w opinii świętości, których procesy kanonizacyjne zostały otwarte (Słudzy Boży):
Przynależność
Aby dołączyć do Opus Dei, zawierając umowę, wystarczy być pełnoletnim. Należy w tym celu napisać list do prałata albo wikariusza Opus Dei. Po upływie odpowiednio długiego okresu – w którym kandydat lepiej poznaje Dzieło oraz życie w jego duchu, a Opus Dei roztacza nad nim opiekę duszpasterską – dochodzi do zawarcia ustnej umowy. Czas jej obowiązywania wynosi zwykle rok. Po roku następuje potwierdzenie albo odwołanie powziętej decyzji. Po minimum pięciu latach, za obopólną zgodą, da się zawrzeć umowę, która obowiązuje do końca życia. W zawieranej umowie Opus Dei zobowiązuje się do dostarczania stałej formacji doktrynalno-religijnej, duchowej, ascetycznej oraz apostolskiej, oraz opieki duszpasterskiej ze strony kapłanów Prałatury. Osoba wstępująca do Opus Dei postanawia dążyć do świętości oraz prowadzić apostolstwo wedle ducha oraz zwyczaju Opus Dei, podejmuje konkretne zobowiązania ascetyczne, formacyjne oraz obowiązki apostolskie, które wynikają ze statusu (numerariusza, przyłączonego albo supernumerariusza) w Opus Dei.
Na sposób stały, poprzez inkardynację oraz przyrzeczenie posłuszeństwa, z prałaturą złączeni są zaledwie duchowni[30]. Wśród kleru prałatury są także kardynałowie oraz biskupi, którzy pełnią posługę w Kościele powszechnym, m.in. kard. Julián Herranz, kard. Juan Luis Cipriani Thorne, abp José Horacio Gómez, abp Antonio Arregui Yarza, bp Juan Ignacio Arrieta Ochoa de Chinchetru, bp Klaus Küng czy Philippe Jean-Charles Jourdan. Pewni ludzie z nich już zmarli, wśród nich abp Juan Ignacio Larrea Holguín.
Opus Dei w Polsce
Opus Dei zaczęło swą pracę w Polsce 2 listopada 1989 r., wraz z przybyciem do kraju 2 członków organizacji, z zamiarem osiedlenia się na stałe. Jednym z nich był ks. Stefan Moszoro-Dąbrowski.
Od 19 kwietnia 1990 istnieje w Polsce Prałatura Personalna Świętego Krzyża oraz Opus Dei w Polsce, wydzielona ze struktury administracyjnej Kościoła katolickiego w Polsce jednostka Opus Dei[31]
Pierwsze ośrodki Dzieła w Polsce zostały założone w 1991 w Szczecinie, na mocy porozumienia ks. Stefana Moszoro-Dąbrowskiego z biskupem Szczecińsko-Kamieńskim Kazimierzem Majdańskim.
Dziś Ośrodki Opus Dei w Polsce są w następujących miastach:
Jak da się przeczytać w informacji z KAI, regularne spotkania Opus Dei dzieją się też w Gdańsku[43] (gdzie zresztą wkrótce powstanie kolejny stały ośrodek), Wrocławiu[44], Lublinie, Łodzi[45], Toruniu[46] oraz Katowicach[47], a od czasu do czasu także m.in. w Białymstoku, Rzeszowie oraz Radomiu[48].
W Bożej Woli koło Siennicy (woj. mazowieckie) działa Centrum Konferencyjno-Formacyjne "Dworek"[49], używane na potrzeby Opus Dei.
Od 12 czerwca 1999 wikariuszem regionalnym prałata Opus Dei w Polsce jest prał. Piotr Prieto.
Opus Dei a Kościoły lokalne
W statucie Opus Dei, wydanym przez Stolicę św., są zawarte wszystkie przepisy dotyczące relacji Opus Dei z biskupami lokalnymi[50]. Są to relacje harmonijnej współpracy, które faktycznie są bardzo dobre z wszystkimi biskupami z Polski. Na dowód tego biskupi z Polski wysyłają co rok licznych kapłanów swoich diecezji na studia kościelnych na uniwersytety prowadzone przez Opus Dei (Uniwersytet Nawarry oraz Papieski Uniwersytet św. Krzyża), mając pełne zaufanie do Prałatury Opus Dei. Liczba polskich księży absolwentów tych uniwersytetów od 1990 roku wynosi ok. 200[51].
Wierni Opus Dei pomagają też w parafiach, do których sami należą, jako zwykli chrześcijanie. Z poniektórych ośrodków Opus Dei prowadzone są w parafiach katechezy, zgodnie z potrzebami proboszczów, m.in. w Warszawie oraz Poznaniu. Wierni Opus Dei angażują się też w akcje wolontariackie organizowane przez Kościół.
Pewne dzieła apostolskie
Apostolstwo prowadzone przez Opus Dei to przede wszystkim osobiste apostolstwo jego członków we własnym środowisku.
Czasami Opus Dei podejmuje się też prowadzenia większych, wspólnych dzieł apostolskich, tzw. dzieł korporacyjnych. Pewne z nich to:
-
Prałatura Opus Dei opiekuje się też m.in. Sanktuarium maryjnym w Torreciudad, Kościołem św. Piotra w Wiedniu, kościołem Św. Eugeniusza w Rzymie, parafią św. Josemarii w Walencji, parafią św. Tomasza Morusa w Londynie.
Z okazji kanonizacji św. Josemarii powstał program charytatywny na rzecz pomocy w Afryce: Harambee.
Dostępność informacji
Kiedyś niektórzy zarzucali Opus Dei, że ujawnia tylko fragmentaryczne oraz ogólne informacje dotyczące działalności. Po ustanowieniu Opus Dei Prałaturą w 1982 r. jej status prawny stał się unormowany oraz udostępniony wszystkim chętnym. Opus Dei zwiększyła dostęp do informacji na swój temat także przy okazji beatyfikacji oraz kanonizacji Josemarii Escrivy.
Manuel Sanchez, rzecznik prasowy Opus Dei na świecie: "Wydaje mi się, że nie ma instytucji kościelnej bardziej przejrzystej niż Opus Dei. O naszej organizacji wiadomo wszystko. Regularnie publikuje się nazwiska nowych dyrektorów regionów oraz delegacji. Publicznie znani są też dyrektorzy ośrodków prałatury w każdym mieście. Mamy stronę internetową w 25 językach, gdzie da się znaleźć bardzo wiele informacji o prałaturze oraz jej członkach, z numerami telefonów włącznie"[52].
Internet
Aktualnie wszystkie ważne dokumenty o Opus Dei są udostępnione na stronie OpusDei.pl (statut, Konstytucja apostolska Ut sit[53]).
Opus Dei oraz jego członkowie, współpracownicy oraz przyjaciele składają się na nowe strony internetowe, informujące o nadprzyrodzonych celach Dzieła oraz ich realizacji w świecie. Są to m.in.:
Swoje strony posiadają wszystkie, męskie oraz żeńskie, ośrodki Opus Dei w Polsce.
Książki
Po polsku zostały wydane także m.in.:
- 5 książek o Opus Dei[54] (autorzy: Vittorio Messori, Rafael Gomez Perez, Giuseppe Romano, Le Tourneau, Martin Rhonheimer);
- różne biografie o założycielu:
- "Śladami Boga" Francois Gondran,
- "Święci się nie skarżą" Aardwega,
- "Josemaria Escriva" Pedro Casciaro,
- "Escriva. Mistrz dobrego humoru" Jose Luisa Sorii,
- 3-tomowa Vazqueza de Prady,
- "Wspomnienie o świętym Josemarii Escrivie założycielu Opus Dei" bpa Javiera Echevarii,
- "Człowiek z Villa Tevere. Rzymskie lata św. Josemarii Escrivy" autorstwa Pilar Urbano
- "Moja matka Kościół. Życie świętego Josemarii Escrivy, założyciela Opus Dei" Michaela Dolza
- "O założycielu Opus Dei" ks. Alvaro del Portillo
- "O chłopcu, który powiedział 'TAK'" - dla dzieci,
- "Poprzez góry" - komiks.
- wiele wydań samych dzieł św. Josemarii, np. seria: Droga (Escrivy), Bruzda, Kuźnia.
Książki dostępne są w katolickich księgarniach w całej Polsce, także w wielu księgarniach w internecie [1].
Biuro Informacyjne
W Polsce działa Biuro Informacyjne Opus Dei[55], analogicznie jak w każdym kraju, gdzie Prałatura działa. Celem Biura jest:
- informowanie o działalnościach Opus Dei w Polsce,
- o miejscach, gdzie dzieją się środki formacyjne Opus Dei dla mężczyzn oraz kobiet na terenie Polski
- ułatwianie pracy dziennikarzom zajmującym się tematem Opus Dei.
Kontrowersje wokół Opus Dei
Kontrowersje rozpoczęły się na początku lat 40-tych w Hiszpanii, kiedy pewni zakonnicy, nie uznając, że świeccy potrafią zostać świętymi przez uświęcanie zwykłej pracy, rozpoczęli kampanię pomówień oraz dezinformacji. Najbardziej przyczynił się do tego ojciec Angel Carrillo de Albornoz, który należał do jezuitów (choć w latach 50-tych porzucił stan zakonny oraz kapłański)[56].
Krytyka ze strony poniektórych byłych członków
Romana, oficjalny biuletyn Opus Dei
Wśród zarzutów wobec organizacji, wysuwanych przez poniektórych byłych członków (zrzeszonych np. w Opus Dei Awareness Network), najczęściej pojawiają się:
- Zobowiązanie do przekazywania przez członków zarobków na rzecz Opus Dei.
- "Agresywny werbunek" osób w wieku 15-18 lat, z reguły w placówkach oświatowych, kierowanych przez Opus Dei.
- Zachęcanie członków do zerwania kontaktów z dotychczasowymi przyjaciółmi oraz rodziną oraz zastępowanie ich kontaktami wewnątrz organizacji.
- Wywieranie nacisków wobec członków, którzy chcą opuścić Opus Dei.
Komisja śledcza Parlamentu włoskiego
Parlament włoski w 1986 roku zakończył dochodzenie w sprawie rzekomej tajności Opus Dei. Raport końcowy przygotował ówczesny minister spraw wewnętrznych, Oscar Luigi Scalfaro. Wnioski, jakie sformułował, da się streścić w następujących punktach (cytaty dosłowne):
- "Opus Dei nie jest tajne ani w świetle prawa, ani w rzeczywistości".
- "Obowiązek posłuszeństwa członków Opus Dei dotyczy tylko spraw duchowych".
- "W rzeczywistości śledztwo w sprawie Opus Dei stanowiłoby niedopuszczalne pogwałcenie swobód obywatelskich"[57].
Działalność poniektórych członków Opus Dei w polityce
Ludzie z Opus Dei pracują w polityce, jeśli dobrowolnie tego chcą, tak jak wszyscy chrześcijanie. Stosunkowo mało członków Opus Dei pracuje w polityce, a samo Opus Dei nie ma żadnego celu politycznego.
Specyfiką ich ewentualnego zaangażowania w politykę jest działanie zgodnie z ich wiarą katolicką oraz przekonaniami, których się nie wypierają.
W mediach pojawiają się publikacje o zaangażowaniu politycznym Opus Dei.
Istnieje opinia, iż w praktyce (wbrew deklaracjom) Opus Dei dąży do szerzenia wiary katolickiej przy pomocy władz państwowych, np. nieoficjalnej współpracy z hiszpańskimi partiami prawicowymi albo lewicowymi w Portugalii. Zdaniem części dyplomatów, strategią Opus Dei nie jest wykonywanie partii politycznej, której elektorat w Europie byłby marginalny, lecz osadzanie "swoich ludzi" na kluczowych stanowiskach państwowych. (le Monde Diplomatique 1996, artykuł: Résurrection de l'Opus Dei en Espagne (Odrodzenie Opus Dei w Hiszpanii))
Odpowiadając na zarzuty, że Opus Dei ma zbyt duże wpływy w środowiskach elit, Św. Josemaria Escriva pisał: „Spośród stu dusz interesuje mnie zbawienie całej setki; zarówno wieśniaka w Andach, jak oraz bankiera z Wall Street".
Tak tłumaczą to osoby z Opus Dei: Dla Opus Dei byłoby prościej powiedzieć: politykom dziękujemy. Wielokrotnie musimy się tłumaczyć, bo ktoś się na nas powołał, ale nie ma nic z nami wspólnego. Politycy nieraz traktują Kościół instrumentalnie, szukając poparcia. To znane zjawisko. Byłoby sprzeczne z nauką Kościoła, gdybyśmy powiedzieli: politykom wstęp wzbroniony. Przecież zawód polityka także potrzebuje uświęcenia, może nawet bardziej niż inne. Można uświęcać wszystko: oraz politykę, oraz biznes, oraz kulturę[58].
Do znanych hiszpańskich polityków – członków Opus Dei należał Alberto Ullastres.
Przyczyny kontrowersji
Tak kontrowersje wokół Opus Dei tłumaczył Abp Józef Życiński:
W najłagodniejszym przypadku da się w dystansie do Opus Dei odnaleźć coś z odreagowywania efektu prymusa, któremu otoczenie wybaczy wszystko z wyjątkiem talentu oraz sukcesów. (...) Z jednej strony widać więc pewne speszenie, onieśmielenie czy wręcz lęk, by nie przesadzić z uznaniem. Z drugiej – jest wyraźne społeczne zapotrzebowanie na teksty, w których o Kościele pisze się w stylu kryminalnego dreszczowca[59].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Opus Dei (Personal Prelature) [Catholic-Hierarchy]
- ↑ Opus Dei - CZYM JEST OPUS DEI - Historia
- ↑ Josemaría Escrivá, Rozmowy z prałatem Escrivá, Punkt 60
- ↑ Josemaría Escrivá, Rozmowy z prałatem Escrivá, Punkt 27
- ↑ Josemaría Escrivá, To Chrystus przechodzi, Przez Maryję do Jezusa, Punkt 149
- ↑ Do Diogeneta
- ↑ Na podstawie: Dominique le Tourneau, Czym jest Opus Dei, IW PAX, ISBN 83-211-1701-5, Warszawa 2004.
- ↑ Opus Dei - WIADOMOŚCI - Szósty dzień ze Św. Josemaríą
- ↑ Erygowanie Prałatury Personalnej Opus Dei przez Jana Pawła II bullą, wydaną 28 listopada 1982. Konstytucja Apostolska "Ut sit" (łac. Niech się stanie).
- ↑ O Założycielu Opus Dei... - Álvaro del Portillo - Onet.pl Czytelnia
- ↑ Historia Opus Dei
- ↑ Opus Dei - QUÉ ES EL OPUS DEI - Cronología
- ↑ 13,0 13,1 13,2 John Allen, "Opus Dei" (Świat Książki 2006), ss. 211-215
- ↑ Wikicytaty: Jan Paweł II Jan Paweł II o Opus Dei
- ↑ Benedykt XVI; UNIVu o „Kulturze oraz mediach”.
- ↑ Debata na temat współczesnej komunikacji
- ↑ Spotkanie Benedykta XVI ze studentami z Opus Dei
- ↑ Opus Dei - WIADOMOŚCI - GALERIA: Benedykt XVI w Ośrodku Opus Dei w Australii
- ↑ Opus Dei - WIADOMOŚCI - Homilia J. E. Ks. Arcybiskupa Józefa Kowalczyka, Nuncjusza Apostolskiego w Polsce
- ↑ Opus Dei - ŚWIADECTWA - Arcybiskup Józef Michalik mówi o św. Josemaríi Escrivie
- ↑ Opus Dei - OPUS DEI W POLSCE - Abp Życiński o Opus Dei
- ↑ Abp Gądecki modlił się z poznańskimi członkami Opus Dei - ekai.pl
- ↑ Opus Dei - ŚWIADECTWA - Wywiad z kard. Jaworskim
- ↑ Opus Dei - WIADOMOŚCI - Świętość dla świeckich – wspomnienie liturgiczne Założyciela Opus Dei
- ↑ Opus Dei - DOKUMENTY - Aktualność jego orędzia dla Kościoła
- ↑ Opus Dei - DOKUMENTY - O procesie beatyfikacyjnym
- ↑ Opus Dei - DOKUMENTY - Josemaria Escriva wierzył w człowieka
- ↑ Dokumenty oraz artykuły o Prałaturze Opus Dei
- ↑ CZYM JEST OPUS DEI – Osoby z Opus Dei
- ↑ Jak wstąpić do Opus Dei
- ↑ Prałatura Opus Dei w składzie instytucji hierarchicznych Kościoła katolickiego w Polsce - na www.episkopat.pl
- ↑ Ośrodek Akademicki "Rejs" – Opus Dei w Szczecinie
- ↑ Centrum Kulturalne "Bursztyn" – Opus Dei w Szczecinie
- ↑ Ośrodek Akademicki "Przy Filtrowej" – Warszawa
- ↑ Klub "Potok" – Warszawa
- ↑ Klub "Iskierka" – Opus Dei w Warszawie
- ↑ Ośrodek Kulturalny "Fontanna" – Opus Dei w Warszawie
- ↑ Ośrodek Filary – Warszawa
- ↑ Ośrodek Akademicki "Barbakan" – Kraków
- ↑ Ośrodek Akademicki "Skała" – Kraków
- ↑ Ośrodek Kulturalny "Sołek" – Poznań
- ↑ Ośrodek "Antrejka" – Poznań
- ↑ Opus Dei w Gdańsku
- ↑ Opus Dei we Wrocławiu
- ↑ Opus Dei w Łodzi
- ↑ Opus Dei w Toruniu
- ↑ Opus Dei w Katowicach
- ↑ "Raport" KAI o Opus Dei
- ↑ Dworek koło Mińska Maz.
- ↑ Statuty Opus Dei
- ↑ Tu egzaminów się nie przekłada, 9 lutego 2004
- ↑ Wywiad z Niedzieli, 31 lipca 2007
- ↑ Konstytucja Apostolska Ut sit
- ↑ Książki o Opus Dei
- ↑ Biuro Informacyjne Opus Dei w Polsce
- ↑ Z. Siemiątkowski, Biała Masoneria. Trybuna, 5-6/08/2006
- ↑ Vittorio Messori, Śledztwo w sprawie Opus Dei, s. 25. Fronda, Warszawa 1998.
- ↑ Wywiad z ks. Stefanem Moszoro z Opus Dei, Gość Niedzielny.
- ↑ Abp Józef Życiński o Opus Dei, Tygodnik Powszechny
Bibliografia
Publikacje św. Josemaríi Escrivá
- Josemaría Escrivá, Droga, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1994, 1998, 1984, 1991, 1997, 2002.
- Josemaría Escrivá, Bruzda, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1991, 1997, 2006.
- Josemaría Escrivá, Kuźnia, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1992, 1998.
- Josemaría Escrivá, Droga. Bruzda. Kuźnia, Apostolicum – Księgarnia św. Jacka, Katowice-Ząbki 2001, 2005.
- Josemaría Escrivá, Różaniec Święty, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1984, 1992; Wydawnictwo Księży Marianów, Warszawa 2003.
- Josemaría Escrivá, Droga Krzyżowa, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1991.
- Josemaría Escrivá, Różaniec Święty. Droga Krzyżowa, Księgarnia św. Jacka – Apostolicum, ISBN 83-7031-316-7, ISBN 83-7030-275-0, Warszawa 2002, 2004.
- Josemaría Escrivá, To Chrystus przechodzi, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1992, Księgarnia św. Jacka – Apostolicum, ISBN 83-7030-239-4, ISBN 83-7031-362-0, Katowice-Ząbki 2003.
- Josemaría Escrivá, Rozmowy z prałatem Escrivá, Księgarnia św. Jacka, ISBN 83-7030-105-3, Katowice 1993.
- Josemaría Escrivá, Kochać Kościół, Księgarnia św. Jacka, ISBN 83-7030-121-5, Katowice 1994.
- Josemaría Escrivá, Przyjaciele Boga, Księgarnia św. Jacka, Katowice 1996, Księgarnia św. Jacka – Apostolicum ISBN 83-7030-236-X, ISBN 83-7031-300-0, Katowice-Ząbki 2002.
- Josemaría Escrivá, W ramionach Ojca. O Bożym ojcostwie, Verbinum, ISBN 8371921855, Warszawa 2003.
- Josemaría Escrivá, Myśli na każdy dzień (kompilacja myśli), Św. Wojciech, Poznań 2010.
Publikacje o św. Josemaríi Escrivá
- Flavio Capucci, Tak, dziś także dzieją się cuda. Łaski za przyczyną bł. Josemaríi Escrivy, Księgarnia św. Wojciecha, ISBN 83-7015-604-5, Poznań 2002.
- Jan O'Dogherty, Św. Josemaría Escrivá, W serii „Rekolekcje z...”, Wydawictwo M, ISBN 83-7221-204-X, Kraków 2006.
- François Gondrand, Śladami Boga. Biografia Josemaríi Escrivy de Balaguer założyciela Opus Dei, Apostolicum, ISBN 83-7031-223-3, Warszawa 2000.
- Álvaro del Portillo, O Założycielu Opus Dei. Rozmowa z biskupem Álvaro del Portillo przeprowadzona przez Cesare Cavalleri, Wydawnictwo Księży Marianów, ISBN 83-7119-433-1, Warszawa 2004.
- Andrés Vázquez de Prada, Założyciel Opus Dei. Życie Josemaríi Escrivy. Tom I. Panie, żebym przejrzał!, Wydawnictwo M, Wydawnictwo św. Jacka, ISBN 83-7221-261-9, ISBN 83-7030-212-2, Kraków 2002. Fragment książki...
- Andrés Vázquez de Prada, Założyciel Opus Dei. Życie Josemaríi Escrivy. Tom II. Bóg oraz odwaga, Wydawnictwo M, Wydawnictwo św. Jacka, ISBN 83-7221-883-8, ISBN 83-7030-230-0, Kraków 2003.
- Andrés Vázquez de Prada, Założyciel Opus Dei. Życie Josemaríi Escrivy. Tom III. Boże drogi na ziemi, Wydawnictwo M, Wydawnictwo św. Jacka, Kraków 2006.
- José Luis Soria, Escrivá. Mistrz dobrego humoru, Apostolicum, ISBN 83-7031-296-9, Warszawa 2003.
- Salvador Bernal, Josemaría Escrivá de Balaguer. Szkic biografii Założyciela opus Dei, Księgarnia św. Jacka, ISBN 83-7030-063-4, Katowice 1991.
- Miguel Cárceles oraz Isabel Torra, O chłopcu, który powiedział „tak”, Historia życia św. Josemaríi Escrivy (dla dzieci), Verbinum, Warszawa 2009.
- Michele Dolz, Moja matka Kościół. Życie świętego Josemarii Escrivy, założyciela Opus Dei, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 2010.
- J. Gillissen - E. Gabriel, Paule Fostroy, Poprzez góry (komiks). POLWEN 2006.
- bp Javier Echevarría, Wspomnienie o świętym Josemarii Escrivie założycielu Opus Dei, Wydawnictwo Księży Marianów, Warszawa 2006
- Pilar Urbano, Człowiek z Villa Tevere. Rzymskie lata św. Josemaríi Escrivy, Salwator, Bernardinum, Pelplin 2009.
- Grzegorz Polak (red.), Kuglarz Pana Boga, odcinek nr 44 Księgi świętych, Edipresse, Warszawa 2002.
- Paweł Zuchniewicz, Świadkowie XX wieku (jeden z rozdziałów o św. Josemarii) , Wyd. Księży Marianów, Warszawa 2000.
Publikacje o Opus Dei
- Rafael Gómez Pérez, Opus Dei. Próba wyjaśnienia, Promotor, ISBN 83-908003-4-9, Lublin 1998.
- Giuseppe Romano, Opus Dei. Posłannictwo, inicjatywy, ludzie, Edycja Świętego Pawła, ISBN 83-7168-641-2, Częstochowa 2002.
- Dominique le Tourneau, Czym jest Opus Dei, IW PAX, ISBN 83-211-1701-5, Warszawa 2004.
- Jose Antonio Abad Ibanez, Stowarzyszenie Kapłańskie Świętego Krzyża, Oficyna Wydawnicza Coliber, Warszawa 1996.
- Vittorio Messori, Śledztwo w sprawie Opus Dei, Wydawnictwo M, Biblioteka Frondy, ISBN 83-7221-537-5, Kraków 2002.
- John L. Allen Jr, Opus Dei, Świat Książki, ISBN 83-247-0189-3, Warszawa 2006.
- Bruno Devos, Byłem w Opus Dei - Fakty, świadectwa, dokumenty, Książka oraz Prasa, ISBN 978-83-88353-78-9, Warszawa 2010.
- Gerard van den Aardweg, Święci się nie skarżą. Dojrzałość ludzka na przykładzie św. Josemarii Escrivy, Wydawnictwo M, Kraków 2010.
- Matthias Mettner, Katolicka mafia. Tajne stowarzyszenia w Kościele sięgają po władzę, Wydawnictwo Interart, ISBN 83-7060-188-X, Warszawa 1995.
- Benedicte oraz Patrice des Mazery, Opus Dei, Amber, ISBN 83-241-2545-0,Warszawa 2006.
- Jan Domaradzki, Ethos pracy w doktrynie oraz praktyce Opus Dei, Nomos, Kraków 2010.
- Scott Hahn, Zwyczajna praca, nadzwyczajna łaska. Moja duchowa droga z Opus Dei, Salwator, Kraków 2010.
- Praca a świętość chrześcijanina. Z duchowości Opus Dei, Eugeniusz Weron, Zeszyty Odess nr 193, Warszawa 1993.
- Uświęcanie codziennej pracy. Istota oraz duch Opus Dei, Andrew Byrne, ks. Św. Jacka, Katowice 1992.
Filmy o Opus Dei
- Święty życia codziennego – Reportaż z kanonizacji św. Josemarii Escrivy 6 X 2002 w Rzymie. [2]
- Wielkość życia codziennego; Pewne świadectwa nt. nauczania św. Josemarii Escrivy. [3]
- Podarunek od Boga; Film o życiu Josemaríi Escrivy. [4]
- To kwestia wiary – Dzisiaj także dzieją się cuda; Pewne świadectwa o cudownych uzdrowieniach za wstawiennictwem św. Josemarii Escrivy. [5]
- Namiętnie kochać świat. Na tym filmie Amerykanie opowiadają o tym, jak zbliżyli się do Boga dzięki św. Josemaríi Escrivie. [6]
- "Nowa energia" prałatury personalnej. W sobotę 17 marca 2001 Jan Paweł II przyjął na audiencji 400-osobową grupę uczestników międzynarodowego spotkania poświęconego Listowi apostolskiemu «Novo millenio ineunte», zorganizowanego w Rzymie przez prałaturę Opus Dei. [7]
Pełna lista: [8]
Linki zewnętrzne
Oficjalne strony Opus Dei
Katolickie strony o Opus Dei
Krytyczne strony o Opus Dei
Sprawdź też