Proporzec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

Lista prezydentów Polski oraz osób sprawujących urząd głowy państwa polskiego od 1918 roku:

Królestwo Polskie oraz II Rzeczpospolita (1918–1939)

Niepodległość Polski była ogłoszona 7 października 1918 roku, proklamację wydała Rada Regencyjna.

L.p.	Zdjęcie	Imię oraz nazwisko	Okres sprawowania urzędu	Partia polityczna
-		Rada Regencyjna (A. Kakowski, Z. Lubomirski, J. Ostrowski) Od 11 listopada 1918 wraz z Józefem Piłsudskim jako Naczelnym Dowódcą Wojsk Polskich[1]	7 października 1918 – 14 listopada 1918	-
-		Józef Piłsudski – początkowo sprawował urząd głowy państwa, jako Regent Królestwa Polskiego[2] oraz Naczelny Dowódca Wojsk Polskich. Następnie od 29 listopada urzędował jako Tymczasowy Naczelnik Państwa a od 19 lutego 1919 już jako Naczelnik Państwa.	14 listopada 1918 – 14 grudnia 1922[a][3]	Polska Partia Socjalistyczna
1.		Gabriel Narutowicz	14 grudnia 1922[a] – 16 grudnia 1922	bezpartyjny – zgłoszony przez Polskie Stronnictwo Ludowe "Wyzwolenie"
-		Maciej Rataj – zastępował Prezydenta RP po opróżnieniu urzędu jako marszałek Sejmu	16 grudnia 1922 – 20 grudnia 1922	Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast"
2.		Stanisław Wojciechowski	20 grudnia 1922 – 14 maja 1926	Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast"
-		Maciej Rataj – zastępował Prezydenta RP po opróżnieniu urzędu jako marszałek Sejmu	15 maja 1926 – 4 czerwca 1926	Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast"
-		Józef Piłsudski – wybrany 31 maja 1926 przez Zgromadzenie Narodowe na urząd prezydenta RP, nie przyjął urzędu.	-	Sanacja
3.		Ignacy Mościcki	4 czerwca 1926 – 30 września 1939[b]	bezpartyjny związany z obozem sanacyjnym

Po puczu wojskowym w 1926 faktycznie najwyższą władzę w państwie miał Józef Piłsudski, który piastował urząd Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych.

Władze Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie (1939–1990)

Do 5 lipca 1945 r. Rząd RP na uchodźstwie miał pełne uznanie międzynarodowe (z wyjątkiem ZSRR, III Rzeszy oraz jej sojuszników), po tej dacie przez kilkanaście lat uznawany był przez niewielką liczbę państw (Irlandia, Hiszpania, Kolumbia, Kuba, Liban, Watykan, Wenezuela).

L.p.	Zdjęcie	Imię oraz nazwisko	Okres sprawowania urzędu
-		Edward Śmigły-Rydz – wyznaczony 1 września 1939 przez prezydenta Mościckiego "na swego następcę na wypadek opróżnienia się urzędu przed zawarciem pokoju" – zgodnie z art. 24 Konstytucji kwietniowej, decyzja odwołana 17 września 1939 (zarządzenie antydatowane)	-
-		Bolesław Wieniawa-Długoszowski – wyznaczony 17 września 1939 (zarządzenie antydatowane) przez prezydenta Mościckiego "na swego następcę na wypadek opróżnienia się urzędu przed zawarciem pokoju" – zgodnie z art. 24 Konstytucji kwietniowej, zrzekł się urzędu następcy prezydenta RP, decyzja o wyznaczeniu następcy odwołana 17 września 1939 (zarządzenie antydatowane)	-
1.		Władysław Raczkiewicz	30 września 1939 – 6 czerwca 1947 (do 5 lipca 1945 roku Prezydent oraz Rząd RP na uchodźstwie posiadały pełne uznanie międzynarodowe)
2.		August Zaleski – sprawował swój urząd, nie licząc się z upływem kadencji, której koniec przypadał w 1954 roku	9 czerwca 1947 – 7 kwietnia 1972
-		Rada Trzech – w opozycji wobec Augusta Zaleskiego, niekonstytucyjna kolegialna głowa państwa wyłoniona przez cząstka środowisk emigracji, jako protest przeciw przedłużeniu przez prezydenta własnej kadencji, a od 1956 roku z prerogatywami prezydenta W skład rady trzech stale wchodzili Edward Bernard Raczyński oraz Władysław Anders (Anders umarł w okresie kadencji 1969-1970 więc stał się zastąpiony przez Stanisława Kopańskiego na kolejne dwa lata do czasu upadku Rady po śmierci Zaleskiego) W skład rady trzech wchodzili również: Tomasz Arciszewski (1954−1955), Tadeusz Bór-Komorowski (1956−1966), Roman Odzierzyński (1966−1968), Stanisław Mglej (1968−1969), Alfred Urbański (1969−1972)	1954 – 7 kwietnia 1972
3.		Stanisław Ostrowski	9 kwietnia 1972 – 24 marca 1979
4.		Edward Bernard Raczyński	8 kwietnia 1979 – 8 kwietnia 1986
5.		Kazimierz Sabbat	8 kwietnia 1986 – 19 lipca 1989
6.		Ryszard Kaczorowski – po zaprzysiężeniu Lecha Wałęsy przekazał mu swe uprawnienia, a rząd emigracyjny utworzył komisję likwidacyjną, która do 31 grudnia 1991 zakończyła działalność wszelkich emigracyjnych struktur władzy	19 lipca 1989 – 22 grudnia 1990

Rzeczpospolita Polska tzw. Polska Ludowa (1944–1952)

L.p.	Zdjęcie	Imię oraz nazwisko	Okres sprawowania urzędu
1.		Bolesław Bierut – Prezydent Krajowej Rady Narodowej[4]	31 grudnia 1944 – 4 lutego 1947
2.		Bolesław Bierut – Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej[4]	5 lutego 1947 – 20 listopada 1952

Polska Rzeczpospolita Ludowa (1952–1989)

Konstytucja PRL z 22 lipca 1952 r. znosiła urząd prezydenta. Jego rolę przejęła Rada Państwa (urząd istniejący już pod rządami Małej Konstytucji z 1947 r.) – konstytucyjna kolegialna głowa państwa, na czele z Przewodniczącym Rady Państwa. Kolejnymi przewodniczącymi byli: Bolesław Bierut (do 1952), Aleksander Zawadzki (1952 − 1964), Edward Ochab (1964 − 1968), Marian Spychalski (1968 − 1970), Józef Cyrankiewicz (1970 − 1972), Henryk Jabłoński (1972 − 1985), Wojciech Jaruzelski (1985 − 1989). Najważniejszą osobą w PRL był jednak de facto I Sekretarz Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Kolejnymi I sekretarzami byli: Bolesław Bierut (do 1956), Edward Ochab (1956), Władysław Gomułka (1956 − 1970), Edward Gierek (1970 − 1980), Stanisław Kania (1980 − 1981), Wojciech Jaruzelski (1981 − 1989). W 1989 roku Radę Państwa zastąpiono urzędem prezydenta PRL.

L.p.	Zdjęcie	Imię oraz nazwisko	Okres sprawowania urzędu
1.		Wojciech Jaruzelski – prezydent PRL	19 lipca 1989 – 30 grudnia 1989[c]

III Rzeczpospolita (od 1989 roku)

31 grudnia 1989 roku weszła w życie ustawa konstytucyjna o zmianie nazwy państwa na Rzeczpospolita Polska.

L.p.	Zdjęcie	Imię oraz nazwisko	Okres sprawowania urzędu	Przynależność partyjna albo partia popierająca
1.		Wojciech Jaruzelski	31 grudnia 1989[c] – 22 grudnia 1990[5]	Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
2.		Lech Wałęsa	22 grudnia 1990 – 22 grudnia 1995	NSZZ Solidarność
3.		Aleksander Kwaśniewski	23 grudnia 1995 – 23 grudnia 2005	Sojusz Lewicy Demokratycznej
4.		Lech Kaczyński	23 grudnia 2005 – 10 kwietnia 2010[6]	Prawo oraz Sprawiedliwość
-		Bronisław Komorowski - tymczasowo wykonywał obowiązki Prezydenta RP po wakacie na urzędzie, jako marszałek Sejmu[6]	10 kwietnia 2010 – 8 lipca 2010	Platforma Obywatelska
-		Bogdan Borusewicz - tymczasowo wykonywał obowiązki Prezydenta RP po wakacie na urzędzie, jako marszałek Senatu	8 lipca 2010[7]	niezrzeszony, popierany przez Platformę Obywatelską oraz wybrany z listy PO
-		Grzegorz Schetyna – tymczasowo wykonywał obowiązki Prezydenta RP po wakacie na urzędzie, jako marszałek Sejmu	8 lipca 2010 – 6 sierpnia 2010[7]	Platforma Obywatelska
5.		Bronisław Komorowski	6 sierpnia 2010 - obecnie sprawuje urząd	Platforma Obywatelska

* Niejasne jest sprawowanie zastępczo urzędu Prezydenta przez Marszałka Sejmu Józefa Zycha 23 grudnia 1995 – od momentu zakończenia sprawowania urzędu przez prezydenta Lecha Wałęsę z końcem 22 grudnia 1995, do zaprzysiężenia przed Zgromadzeniem Narodowym następnego dnia o godzinie 13 prezydenta-elekta Aleksandra Kwaśniewskiego. Sytuacja ta wynikała z niespójnych przepisów Małej Konstytucji z 1992 oraz ustawy o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 września 1990. Mała Konstytucja z 1992 nie precyzowała kwestii sprawowania zastępczo urzędu Prezydenta po upływie kadencji, a objęcie urzędu przez Prezydenta wybranego przed upływem kadencji dotychczasowego Prezydenta, nastąpiło zgodnie z art. 30 Ustawy Konstytucyjnej następnego dnia po upływie kadencji urzędującego Prezydenta.

Żyjący byli Prezydenci

PRL/III RP

1. Wojciech Jaruzelski

III RP

1. Wojciech Jaruzelski
2. Lech Wałęsa
3. Aleksander Kwaśniewski

Niedokończone kadencje

Prezydenci zmarli w trakcie pełnienia funkcji:

• II RP
  • Gabriel Narutowicz
• władze RP na uchodźstwie
  • Władysław Raczkiewicz
  • August Zaleski (w trakcie sprawowania urzędu pomimo upływu kadencji)
  • Kazimierz Sabbat
• III RP
  • Lech Kaczyński

Prezydenci, którzy ustąpili z funkcji przed upływem kadencji:

• II RP
  • Stanisław Wojciechowski
  • Ignacy Mościcki

Prezydenci, których kadencja była skrócona na mocy ustawy konstytucyjnej:

• III RP
  • Wojciech Jaruzelski^[8]

Obecny Prezydent

4 lipca 2010 w 2. turze przyspieszonych wyborów na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wybrany stał się Bronisław Komorowski^[9], który stał się zaprzysiężony 6 sierpnia 2010.

Sprawdź też

• prezydent
• Rada Państwa
• I sekretarze KC PZPR
• Prezydent Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
• Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
• Pełniący obowiązki Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
• władcy Polski
• premierzy Polski

Uwagi

Przypisy

p • d • e Prezydenci Polski Rzeczpospolita Polska (1922–1939) Gabriel Narutowicz • Stanisław Wojciechowski • Ignacy Mościcki Rząd na Uchodźstwie (1939–1990) Władysław Raczkiewicz • August Zaleski • Rada Trzech • Stanisław Ostrowski • Edward Raczyński • Kazimierz Sabbat • Ryszard Kaczorowski Rzeczpospolita Polska (1944–1952) Bolesław Bierut Polska Rzeczpospolita Ludowa (1989) Wojciech Jaruzelski Rzeczpospolita Polska (od 1989) Wojciech Jaruzelski • Lech Wałęsa • Aleksander Kwaśniewski • Lech Kaczyński • Bronisław Komorowski Pełniący obowiązki Prezydenta RP Maciej Rataj (1922, 1926) • Bronisław Komorowski (2010) • Bogdan Borusewicz (2010) • Grzegorz Schetyna (2010)