Prokurator – funkcjonariusz publiczny prokuratury uprawniony do samodzielnego wykonywania czynności prokuratorskich. Jako funkcjonariusz prokuratury strzeże praworządności oraz czuwa nad ściganiem przestępstw.
W II Rzeczypospolitej oraz Polsce Ludowej istniały trzy stopnie służbowe w prokuraturze:
- prokurator
- wiceprokurator
- podprokurator
Urząd
Kategorie
Aktualnie w Polsce, zgodnie z ustawą z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze, prokuraturę stanowią:
Funkcję Prokuratora Generalnego do 31 marca 2010 r sprawował z urzędu Minister Sprawiedliwości – od 1 kwietnia 2010 r. Prokurator Generalny jest powoływany przez prezydenta na jedną sześcioletnią kadencję, spośród dwóch kandydatów wskazywanych przez Krajową Radę Sądownictwa oraz Krajową Radę Prokuratorów.
Prokuratorami powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury są prokuratorzy Prokuratury Generalnej, prokuratur apelacyjnych, okręgowych oraz rejonowych.
Prokuratorami wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury są prokuratorzy Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wojskowych prokuratur okręgowych oraz wojskowych prokuratur garnizonowych.
Prokuratorami Instytutu Pamięci Narodowej są prokuratorzy Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz oddziałowych komisji ścigania zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, a także prokuratorzy Biura Lustracyjnego oraz oddziałowych Biur Lustracyjnych.
Powołanie
Prokurator Telford Taylor wygłaszający mowę oskarżycielską w sprawie USA vs. Alfried Krupp oraz in
Prokuratorem bywa powołany ten, kto:
Ponadto na prokuratora w wojskowych jednostkach organizacyjnych prokuratury bywa powołany tylko oficer zawodowy albo oficer służby okresowej.
Prokuratorów powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury oraz prokuratorów wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury powołuje Prokurator Generalny na wniosek Krajowej Rady Prokuratury.
Prokuratorów Głównej Komisji oraz oddziałowych komisji powołuje Prokurator Generalny na wniosek Prezesa IPN.
Utrata uprawnień
Art. 16. Ustawy o prokuraturze. 1. Prokurator Generalny może odwołać prokuratora jednostki organizacyjnej prokuratury, jeżeli prokurator, mimo dwukrotnego ukarania przez sąd dyscyplinarny karą wymienioną w art. 67 ust. 1 pkt 2-4 albo art. 113 pkt 2-4, popełnił przewinienie służbowe, a w tym dopuścił się oczywistej obrazy przepisów prawa albo uchybił godności urzędu prokuratorskiego; przed podjęciem decyzji Prokurator Generalny wysłuchuje wyjaśnień prokuratora, chyba że nie jest to możliwe, oraz zasięga odpowiednio opinii zebrania prokuratorów Prokuratury Generalnej albo Naczelnej Prokuratury Wojskowej albo opinii właściwego zgromadzenia prokuratorów w prokuraturze apelacyjnej.
Status
Niezależność
Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
Sytuacja materialna
Zarobki prokuratorów są regulowane odpowiednimi ustawami oraz rozporządzeniami, uzależnione są od umiejscowienia w hierarchii prokuratorskiej oraz zajmowanej funkcji. Zajmowane stanowiska kierownicze (kierownik sekcji, naczelnik wydziału, Prokurator Rejonowy, Okręgowy albo Apelacyjny) zwiększają zasadnicze wynagrodzenie o 10-20 procent.
Prawa oraz obowiązki
Obowiązki
Prokurator jest obowiązany postępować zgodnie ze ślubowaniem prokuratorskim, w służbie oraz poza służbą strzec powagi sprawowanego urzędu oraz unikać wszystkiego, co mogłoby przynieść ujmę godności prokuratora albo osłabiać zaufanie do jego bezstronności. W okresie zajmowania stanowiska prokurator nie może należeć do partii politycznej ani brać udziału w żadnej działalności politycznej (ubiegającemu się o mandat posła, senatora albo radnego udziela się urlopu bezpłatnego na czas kampanii wyborczej). Prokurator jest obowiązany stale podnosić kwalifikacje zawodowe. Ustawa nakłada też na prokuratora obowiązek uczestniczenia w szkoleniach oraz innych formach doskonalenia zawodowego.
Uprawnienia
Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
Aplikanci oraz asesorzy
Aplikant
-
Asesor
-
Sprawdź też
Przypisy
Linki zewnętrzne