Reklama Encyklopedii Britannica z 1911 r.
Reklama (z łac. reclamo, reclamare) – informacja połączona z komunikatem perswazyjnym. Zwykle prowadzi do skłonienie do nabycia albo korzystania z określonych towarów czy usług, popierania określonych spraw albo idei (np. promowanie marki).
Reklama przybiera różną osoba – od rzetelnej informacji o cechach produktu, spotykanej z reguły w prasie specjalistycznej, po wychwalanie produktu bez rzetelnej informacji merytorycznej o przedmiocie reklamy, co wielokrotnie przypisuje się reklamie telewizyjnej.
Czasami reklama jest w formie ukrytej – np. firmy organizują prezentacje własnych technologii czy też piszą artykuły do prasy specjalistycznej na ich temat – co jest na pograniczu reklamy oraz edukacji albo ukazywane są przedmioty, będące towarami określonej marki, zawarte w kontekście filmu fabularnego.
Czasem reklama łączona jest z korzyściami dla osób decydujących o skorzystaniu z przedmiotu reklamy – np. firmy sponsorują wyjazdy szkoleniowe albo pseudoszkoleniowe w atrakcyjne miejsca – co jest na pograniczu reklamy oraz korupcji.
Gdyż celem reklamy jest skuteczność ich oddziaływania na odbiorcę, dlatego da się się spotkać w reklamie z treściami wywołującymi np. skandal obyczajowy albo procesy sądowe. Dzięki temu wzrasta zainteresowanie wokół reklamy a tym samym siła oddziaływania kampanii reklamowej.
Ważną cechą odróżniającą w komunikacji poprzez media reklamę od public relations jest to, że reklama jest formą płatną, tzn. reklamodawca płaci mediom za nadanie komunikatu reklamowego oraz ma nad tym komunikatem pełną kontrolę.
Zdecydowana przeważajaca ilość reklam charakteryzuje się celami komercyjnymi. Można jednak wyróżnić także reklamę społeczną oraz reklamę polityczną. Ponadto są zjawiska łączące ze sobą wymienione typy reklam – reklamy powstające w ramach kampanii marketingowych łączących cele komercyjne z celami społecznymi (tak prowadzony marketing wyznacza się mianem marketingu społecznie zaangażowanego (ang. Cause Related Marketing). Tego typu reklam nie trzeba mylić z reklamami społecznymi.
Historia reklamy
Swoiste formy reklamy pochodzą z czasów starożytnych. Stosowali reklamę w postaci napisów na ścianach budynków, kamiennych albo terakotowych szyldów karczmy, zajazdy. Średniowieczni handlowcy wykrzykiwali ceny oraz zachwalali cechy swoich towarów oraz dóbr. W wyniku tego powstała pierwsza w historii forma reklamy – reklama ustna.
W starożytnej Grecji ukazała się reklama pisemna. Miała ona charakter spisanych informacji dotyczących wydarzeń kulturalnych oraz sportowych.
Wynalezienie przez Gutenberga druku zrewolucjonizowało reklamę. Za umowną datę wynalezienia druku uznaje się rok 1450. Pojawiły się pierwsze gazety a w nich pierwsze reklamy prasowe.
- Ok. 1480 roku wydrukowano w Anglii pierwszą reklamę prasową (wskazówki dla duchownych dotyczące Wielkanocy).
- 14 października 1612 – w Paryżu wydrukowana pierwsza reklama w gazecie „Journal General d'Affiches”.
- 1704 – pierwsza udokumentowana amerykańska reklama prasowa (w Europie reklamy na łamach tygodników obecne były już wcześniej – w XVII wieku)
- 1843 – w Filadelfii rozpoczął działalność pierwszy agent reklamowy Volney Palmer. Zajmował się zbieraniem ogłoszeń reklamowych oraz umieszczaniem ich w prasie. Można powiedzieć, że była to pierwsza jednoosobowa agencja reklamowa.
- 1893 – w Stanach Zjednoczonych wydano około 50 tysięcy dolarów na reklamę.
- 1925 – profesor Olgierd Langer jako pierwszy w Polsce rozpoczyna cykl wykładów o reklamie w Wyższej Szkole dla Handlu Zagranicznego we Lwowie
- 1941 – w Stanach Zjednoczonych ukazała się pierwsza reklama telewizyjna.
- 1989 – w Polsce zaczął się rozwijać rynek reklamy komercyjnej.
Etapy projektowania reklamy
- Wykonywanie świadomości produktu, firmy albo marki.
- Wzbudzanie zainteresowania produktem, firmą albo marką.
- Wzbudzanie pożądania oferty.
- Wywoływanie oczekiwanej akcji (np. zakupu).
Korzyści reklamy
- Powszechna informacja o produkcie.
- Finansowanie mediów działalności sportowej, kulturalnej.
- Kształtowanie postaw społecznych.
Zagrożenia płynące z reklamy
- Wprowadzenie w błąd odbiorcy.
- Wzbudzanie nadmiernych potrzeb konsumpcyjnych.
- Promocja zachowań społecznych oraz zwyczajów negatywnie wpływających na jednostkę.
- Wyrabianie obojętności na przekaz społeczny.
- Manipulacja odbiorcami przez użycie środków pozaracjonalnych, jak np. popęd seksualny, uzależnienie od papierosów oraz inne.
Funkcje reklamy
- Edukacyjna
- Informacyjna
- Wspierania sprzedaży (przypominanie, nakłanianie)
- Konkurencyjna
- Manipulacyjna
- Komplementarności
- zachęcająca
- przypominająca
Rodzaje reklamy ze względu na treść
Rodzaje reklamy ze względu na media
Galeria
Polska reklama prasowa, 1936–1937
Sprawdź też
Linki zewnętrzne