Singapur, panorama miasta
Singapur (ang. Singapore, chiń. 新加坡 Xīnjīapō, malaj. Singapura, tamil. சிங்கப்பூர Cingkappūr) – miasto-państwo leżące na południowym krańcu Półwyspu Malajskiego.
Nazwa Singapur pochodzi od dwóch sanskryckich słów: singa (lew) oraz pura (miasto), stąd nieraz stosowana nazwa Miasto Lwa.
Wizerunek posągu Merlion jest znanym symbolem Singapuru, używanym do 1997 jako logo przez singapurską izbę turystyki.
Historia
Singapur stał się wydzierżawiony w 1819 roku jako placówka handlowa od sułtanatu Johor przez Kompanię Wschodnioindyjską. W 1826 roku Brytyjczycy kupili Singapur od sułtana. Był odtąd wykorzystywany z reguły jako brytyjska baza morska. Od 1867 stanowił cząstka brytyjskich kolonii zwanych Straits Settlements.
Po I wojnie światowej Singapur stał się najważniejszą brytyjską bazą wojskową na Dalekim Wschodzie. Zaprojektowany tak, aby mógł oprzeć się atakom morskim, w lutym 1942 stał się zdobyty przez Japończyków od strony lądu, a następnie był przez nich okupowany do września 1945 roku.
W 1946 Singapur stał się oddzielną kolonią brytyjską, a pełną autonomię uzyskał w 1959. Na czele rządu stanął Lee Kuan Yew. W 1963 Singapur przystąpił do Federacji Malezji, ale już 1965 odłączył się, wnosząc oskarżenia o dyskryminację chińskich członków federacji. Niepodległa Republika Singapuru, należąca do brytyjskiej Wspólnoty Narodów, była utworzona w sierpniu 1965. W tym samym roku Singapur stał się członkiem ONZ.
Partia Akcji Ludowej zdobywała wszystkie miejsca w parlamencie w wyborach 1968-1980. Pod przywództwem Lee Kuan Yewa Singapur szybko się rozwijał jako port przeładunkowy oraz centrum finansowe dla nowych, produkujących na eksport, gałęzi przemysłu. Dzisiaj jego mieszkańcy cieszą się najwyższym poziomem życia w Azji, poza Japonią oraz Brunei. Na początku lat 80., w wyniku spowolnienia wzrostu gospodarczego, ujawniła się opozycja wobec reżimu Lee Kuan Yewa, a poparcie dla Partii Akcji Ludowej spadło. W 1984 po raz pierwszy 2 fotele w parlamencie zdobyli deputowani opozycyjni. W wyborach powszechnych w 1988 Partia Akcji Ludowej odniosła zwycięstwo.
W 1990 Lee Kuan Yew ustąpił ze stanowiska premiera, przekazując je swojemu zastępcy Goh Chok Tongowi, ale zachował wysokie stanowisko w gabinecie. W 1992 zrezygnował też z kierowania partią, zastąpił go tam Goh Chok Tong. W 1993 Ong Teng Cheong stał się wybrany na prezydenta w pierwszych wyborach powszechnych. W 1999 prezydentem stał się polityk pochodzenia hinduskiego, Sellapan Rama Nathan.
W wyborach do parlamentu w 2001 zwycięstwo odniosła rządząca Partia Akcji Ludowej, na stanowisku premiera stał się Goh Chok Tong. W tym roku na skutek azjatyckiego kryzysu ekonomicznego rozpoczęła się recesja. W 2004 nowym szefem rządu stał się Lee Hsien Loong, syn Lee Kuan Yewa.
Geografia
-
Państwo Singapur leżące jest na wyspie Singapur o powierzchni 572 km² wraz z grupą otaczających ją wysepek. Powierzchnia lądowa Singapuru ulega stałemu wzrostowi na skutek prac prowadzonych nad pozyskaniem lądu od morza. Są one także źródłem zatargu z sąsiednią Malezją. Z Półwyspem Malajskim wyspa Singapur połączona jest za pomocą nasypu (The Causeway) w północnej części wyspy oraz mostem Tuas Second Link w jej zachodniej części.
Najważniejsze z pozostałych 54 wysp to: Jurong Island, Pulau Tekong, Pulau Ubin oraz Sentosa.
Wnętrze wyspy Singapur składają się na skały granitowe wzniesione nad najwyższym szczytem kraju Bukit Timah Hill na wysokość zaledwie 177 m n.p.m. Jednak na przeważającym obszarze wyspy, a także na pozostałych wyspach, rozciąga się płaska nizina aluwialna.
Singapur obmywają ciepłe wody cieśnin Malakka oraz Singapurskiej, łączących Morze Andamańskie z Morzem Południowochińskim, oraz cieśniny Johor, która wąskim, zaledwie dwukilometrowym pasem oddziela kraj od Półwyspu Malajskiego. Przeważajaca ilość wysp otaczają rafy koralowe.
Kiedyś wyspę porastały wilgotne lasy równikowe oraz zarośla namorzynowe rozciągnięte wzdłuż wybrzeży oraz na brzegach rzek. Wykarczowano je jednak pod zabudowę gwałtownie rozwijającego się miasta-państwa. Współcześnie pozostałości tej naturalnej roślinności zajmują zaledwie 5% powierzchni kraju oraz w większości są chronione w rezerwatach. Charakterystycznym dla Singapuru zwierzęciem jest makak – małpa wąskonosa. Na wyspach Ubin oraz Tekong ostoję znalazł największy singapurski ssak – dzika świnia. Ponadto w całym kraju żyje wiele ptaków, gadów (m.in. pytony), ponad 350 gatunków motyli, a w przybrzeżnych wodach rozliczne gatunki ryb oraz skorupiaków.
Podział administracyjny oraz podział urbanistyczny
-
Mapa Singapuru z podziałem urbanistycznym na regiony planowania miejskiego. Nie jest to obowiązujący podział administracyjny, aczkolwiek jest używany w celach statystycznych dla cenzusu oraz przez inne agencje rządowe. Zaznaczenie regionów na mapie:
Centralny (jasno brązowy)
Północny (jasno różowy)
Północno-Wschodni (biało-żółty)
Wschodni (pomarańczowy)
Zachodni (beżowy). Kolorem zielonym oznaczono dwa wydzielone obszary zawierające zbiorniki wodne zasilane deszczami (
ang water catchment areas) lecz służące także innym celom: centralny jest przeznaczony dla rekreacji, ochrony oraz przywracaniu lasów oraz miejscem ogrodu zoologicznego; zachodni zawiera poligon ostrego strzelania
Od 24 listopada 2001, Singapur jest podzielony administracyjnie na 5 regionów (ang. districts):
- Region Singapur Centralny
- Region Północno-Wschodni
- Region Północno-Zachodni
- Region Południowo-Wschodni
- Region Południowo-Zachodni
Regiony administracyjne są z kolei podzielone na 55 dzielnic. Każdy region jest prowadzony przez swojego mera oraz Radę Rozwoju Miejscowego (ang.: Community Development Council). Rady te wszczynają, planują oraz nadzorują miejscowe przedsięwzięcia mające na celu promocję miejscowej zgody oraz spójności socjalnej. Ich oficjalne nazwy to:
- Central Singapore Community Development Council
- North East Community Development Council
- North West Community Development Council
- South East Community Development Council
- South West Community Development Council
nieoczekiwanie podziału administracyjnego, szeroko stosowany jest podział urbanistyczny na rejony, pierwotnie wdrożony w celu planowania przestrzenno-gospodarczego, lecz aktualnie także stosowany w cenzusie oraz przez inne władze rządowe. Rejony urbanistyczne cieszą się większą popularnością od podziału administracyjnego, oraz stanowią de facto podział Singapuru. Rejony urbanistyczne Singapuru to (z zaznaczeniem na mapie po prawej):
- Region Centralny (jasno brązowy),
- Region Północny (jasno różowy)
- Region Północno-Wschodni (biało-żółty),
- Region Wschodni (pomarańczowy),
- Region Zachodni (beżowy).
Klimat
Singapur leży 137 km na północ od Równika. Kraj leży w strefie klimatu równikowego wybitnie wilgotnego. Średnia suma wysokich, rozłożonych równomiernie w ciągu roku opadów wynosi 2500 mm. Temperatura powietrza jest prawie cały czas taka sama – w styczniu wynosi średnio 25 stopni Celsjusza, a w czerwcu 27. W czasie zimowego monsunu wiatry wieją z północy oraz północnego wschodu, a podczas letniego przeciwnie – z południa oraz południowego wschodu.
Gospodarka
-
Singapur jest najbardziej, po Japonii, rozwiniętym państwem Azji. Z uwagi na gwałtowny rozwój gospodarczy od czasów drugiej wojny światowej, zalicza się je do azjatyckich tygrysów. Pod względem PKB jest w światowej czołówce. W 2006 roku PKB per capita wynosiło 31,400 dolarów USD[1].
Gospodarka Singapuru jest gospodarką rynkową z własnością prywatną. Ważną rolę pełni jednak dla przykładu A*STAR (Agency for Science, Technology and Research), państwowa instytucja, zajmującą się wspieraniem rozwoju przemysłu wysokich technologii. Inną dziedziną znajdującą się pod prawie całkowitą kontrolą państwa jest polityka mieszkaniowa, której rozwiązania przypominają rozwiązania socjalistyczne. Gospodarka ma za podstawę z reguły na usługach (finansowych), turystyce, oraz na przemyśle petrochemicznym, stoczniowym oraz tekstylnym. Bardzo szybko rozwija się przemysł elektrotechniczny oraz elektroniczny. Zyski przynosi także przemysł: chemiczny, farmaceutyczny, fotooptyczny oraz spożywczy. W kraju ma swoją siedzibę 170 banków oraz 80 towarzystw ubezpieczeniowych. Żywność jest w większości importowana, albowiem rolnictwo oraz rybołówstwo są nader słabo rozwinięte.
Standard życia Singapurczyków jest na niezwykle wysokim poziomie. Rządząca partia postanowiła także, iż wszyscy mieszkańcy w ciągu najbliższych lat będą posiadali dostęp do bezpłatnego Internetu finansowanego z podatków. Singapur jest czwartym finansowym centrum świata po Londynie, Nowym Jorku oraz Tokio. Port w Singapurze przeładowuje drugą co do wielkości ilość kontenerów na świecie, po porcie w Szanghaju.
W 2010 roku Singapur przeżywał kolejny boom gospodarczy. W pierwszym kwartale wzrost gospodarczy wyniósł 45,8% PKB. W ujęciu rocznym po pierwszym półroczu wzrost wyniósł 18,1%. Jeżeli tendencja utrzyma się, Singapur będzie najszybciej rozwijającym się państwem świata[2].
Turystyka
Statua Tomasa Stamforda Rafflesa
W zabudowie Singapuru przeważają wysokie wieżowce. Sercem miasta jest stara dzielnica kolonialna. Znajdują się tu gmachy rządowe, kościoły, hotele, kluby sportowe, luksusowe domy mieszkalne oraz nowoczesne drapacze chmur. Do zabytków z czasów kolonialnych trzeba odlana z brązu statua Tomasa Stamforda Rafflesa, neogotycka katedra św. Andrzeja oraz budynek ratusza. W mieście istnieje wiele świątyń buddyjskich, taoistycznych, hinduistycznych oraz meczetów. Interesujące zbiory sztuki azjatyckiej oraz europejskiej da się zobaczyć w kilku muzeach (Narodowym, Sztuki oraz Azjatyckim).
Pomimo gęstej oraz systematycznie rozrastającej się zabudowy w Singapurze da się znaleźć urocze miejsca do wypoczynku. Na park rozrywki zamieniono jedną z wysp – wyspę Sentosa. Zbudowano na niej oceanarium, w którym da się m.in. odbyć spacer przeszklonym korytarzem umieszczonym pod jednym z głównych akwariów. Na wyspie istnieje także wodny park rozrywki, ogród botaniczny oraz muzeum motyli, w którym da się obejrzeć około 60 gatunków żywych okazów. Na wschodnim wybrzeżu głównej wyspy istnieje także krokodylarium, w którym żyje ponad 1800 krokodyli pochodzących z Azji, Afryki oraz Stanów Zjednoczonych.
Jest to miasto gdzie intensywna zabudowa kontrastuje z bujną zielenią rozlicznych parków. Do najchętniej odwiedzanych należą takie miejsca jak ogrody botaniczne czy bukit timah (z najwyższym wzniesieniem w Singapurze). Dodatkowo, do Singapuru trzeba niewielka wyspa Pulau Ubin (wschód Singapuru, nieopodal lotniska), która nie była poddana procesom modernizacji oraz jest w zasadzie wyłącznym skrawkiem singapurskiej ziemi o charakterze wiejsko-rolniczym. Pulau Ubin jest dosyć popularnym miejscem wycieczek rowerowych oraz spacerów.
Ludność
Po Monako Singapur jest drugim najgęściej zaludnionym państwem świata (6573 os./km²)[1]. Przeważajaca ilość z nich zamieszkuje wyspę Singapur, na pozostałych wysepkach mieszka niespełna kilkanaście tysięcy osób.
Liczba ludności (2007): 4,55 miliona mieszkańców[1].
Singapur jest państwem bardzo zróżnicowanym pod względem etnicznym. Zgodnie z cenzusem przeprowadzonym w 2000 roku, największe grupy etniczne zamieszkujące Singapur posiadają pochodzenie:[1]
- chińskie: 76,8%,
- malajskie: 13,9%,
- hinduskie: 7,9%,
- inne: 1,4%.
Mówi się tu wieloma językami. Za języki ojczyste uważane są:[1]
- mandaryński: 35%,
- angielski 23%,
- malajski 14,1%,
- hokkien 11,4%,
- kantoński 5,7%,
- teochew 4,9%,
- tamilski 3,2%,
- inne dialekty chińskie: 1,8%,
- inne 0,9%.
Widok na Singapur z Marina Bay (Zatoka Marina)
Singapur jest także mieszanką wyznaniową. 14,8% stanowią bezwyznaniowcy, a jako główne wyznania da się wymienić:[1]
-
-
Osobny artykuł: Żniwa miast.
-
Wojsko
Pomimo swoich niewielkich rozmiarów, Singapur ma jedne z najbardziej zaawansowanych sił zbrojnych w Azji Wschodniej. W Singapurze jest obowiązkowy pobór wojskowy. Należy do czołówki azjatyckich sił zbrojnych. Składa się z : Singapurskich Wojsk Lądowych, Marynarki Wojennej oraz Sił Specjalnych.
Inne dane
Dzielnica finansowa w Singapurze
- Konflikty: spór z Malezją o dostawy wody pitnej do Singapuru, o wyspy: Pedra Branca Island/Pulau Batu Puteh, Middle Rocks oraz South Ledge, o prace nad pozyskaniem powierzchni lądowej od morza.
- Singapur jest najważniejszym oraz największym centrum edukacji na wysokim poziomie w Azji południowo-wschodniej (i jednym z najważniejszych w całej Azji jak oraz na świecie). Poza doskonałymi uniwersytetami państwowymi (znajdującymi się w światowej czołówce), czyli Narodowy Uniwersytet Singapuru, Uniwersytet Technologiczny Nanyang oraz Singapore Management University, jest też duża liczba szkół specjalistycznych oraz oddziałów uniwersytetów amerykańskich, australijskich oraz europejskich. Na wszystkich uczelniach językiem wykładowym jest angielski a zajęcia prowadzą profesorowie z całego świata. Bardzo duża jest też liczba studentów przebywających na wymianie.
- Zasoby: ryby, porty głębokowodne, wielki nowoczesny port lotniczy
- PKB: $141.2 miliardów USD[1]
- Wzrost PKB: 7,9%[1]
- PKB na 1 mieszkańca: 31 400 USD[1]
- Inflacja: 1%[1]
- Bezrobocie: 3,1%[1]
- Bardzo rygorystyczny system prawny oraz skutecznie egzekwowany. Przestępczość jest raczej niespotykana. Karę da się zapłacić np. za wyrzucenie papierka na ulicę. Zakazane jest sprowadzanie gumy do żucia, a co dopiero jej żucie. Związane jest to ze zautomatyzowaną linią metra (największe w pełni skomputeryzowane metro na świecie). Ludzie dla żartów zaklejali czujniki przy drzwiach metra, stąd decyzja władz, by zakazać importu gumy do żucia.
- System polityczny pomiędzy autorytaryzmem a demokracją
- Zagrożenia: piractwo morskie, zanieczyszczenie atmosfery spowodowane wielkimi pożarami leśnymi wzniecanymi w celu pozyskania ziemi pod uprawy na sąsiednich wyspach indonezyjskich.
Sprawdź też
Przypisy
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 Dane statystyczne CIA
- ↑ Gazeta.pl (pol.). www.gazeta.pl. [dostęp 14 lipca 2010].
Linki zewnętrzne
|
Stolice Azji |
|
Abu Zabi, Zjednoczone Emiraty Arabskie • Ad-Dauha, Katar • Amman, Jordania • Ankara, Turcja • Astana, Kazachstan • Aszchabad, Turkmenistan • Bagdad, Irak • Baku, Azerbejdżan • Bandar Seri Begawan, Brunei • Bangkok, Tajlandia • Bejrut, Liban • Biszkek, Kirgistan • Dhaka, Bangladesz • Damaszek, Syria • Dili, Timor Wschodni • Duszanbe, Tadżykistan • Dżakarta, Indonezja • Erywań, Armenia • Hanoi, Wietnam • Islamabad, Pakistan • Jerozolima, Izrael • Kabul, Afganistan • Katmandu, Nepal • Kuala Lumpur, Malezja • Kuwejt, Kuwejt • Male, Malediwy • Manama, Bahrajn • Manila, Filipiny • Maskat, Oman • Naypyidaw, Birma • Nikozja, Cypr • Nowe Delhi, Indie • Pekin, Chiny • Phnom Penh, Kambodża • Pjongjang, Korea Północna • Rijad, Arabia Saudyjska • Sana, Jemen • Seul, Korea Południowa • Singapur, Singapur • Sri Dźajawardanapura Kotte, Sri Lanka • Taszkent, Uzbekistan • Tbilisi, Gruzja • Teheran, Iran • Thimphu, Bhutan • Tokio, Japonia • Ułan Bator, Mongolia • Wientian, Laos
|
|
Państwa nieuznawane
na arenie międzynarodowej |
|
|
|
Członkostwo w organizacjach międzynarodowych |
|
|
Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN) |
|
| Członkowie |
|
|
| Obserwatorzy |
|
|
| Dialog |
|
|
| Kraje kandydujące |
|
|
|
Światowa Organizacja Handlu (WTO) |
|
|
|
 |
|
|
|