Skala Richtera – skala logarytmiczna określająca wielkość trzęsienia ziemi na podstawie amplitudy drgań wstrząsów sejsmicznych, wprowadzona w 1935 roku przez amerykańskich geofizyków Charlesa F. Richtera oraz Beno Gutenberga. Aktualnie używana jedynie przez dziennikarzy, z powodu przyzwyczajenia odbiorców oraz mass mediów. Współczesna sejsmologia do oceny wielkości wstrząsów sejsmicznych wykorzystuje magnitudę, skalibrowaną w taki sposób, by w przedziale typowych trzęsień ziemi (od 3 do 7) pokrywała się ze skalą Richtera.
Skala Richtera jest skalą energetyczną, tj. wyznacza energię wyzwoloną w czasie wstrząsu. Każdy kolejny stopień oznacza 10-krotnie większą poziomą amplitudę drgań oraz około 32-krotnie większą energię wyzwoloną (dokładnie
, albowiem 2 stopnie w tej skali, to 1000-krotny wzrost energii), mierzoną w dżulach (J). Zrezygnowano ze stosowania jej, albowiem do pomiarów konieczny był sejsmograf skonstruowany przez Wooda oraz Andersona, który nie mierzył poprawnie wstrząsów silniejszych niż 6,8. Co prawda później Richter oraz Gutenberg zmodyfikowali swoją skalę, lecz najsilniejsze wstrząsy wciąż się w niej nie mieściły. Z tego względu skala Richtera jest skalą otwartą.
Skutki trzęsienia ziemi w zależności od jego wielkości w skali Richtera:
| Skala Richtera |
Skutki |
Średnia liczba trzęsień rocznie |
| < 2,0 |
Najmniejsze wstrząsy, nieodczuwalne przez człowieka ani przez sejsmograf. |
ok. 2 920 000 (8000 dziennie) |
| 2,0-3,4 |
Wstrząsy nieodczuwalne dla człowieka, lecz rejestrowane przez sejsmograf. |
ok. 800 000 |
| 3,5-4,2 |
Bardzo małe wstrząsy, odczuwane tylko przez poniektórych ludzi. |
ok. 30 000 |
| 4,3-4,8 |
Odczuwane przez przeważajaca ilość osób, nieszkodliwe. |
ok. 4 800 |
| 4,9-5,4 |
Odczuwane przez wszystkich, powoduje bardzo niewielkie zniszczenia. |
ok. 1 400 |
| 5,5-6,1 |
Średnie wstrząsy, powoduje mniejsze uszkodzenia budynków. |
ok. 500 |
| 6,2-6,9 |
Duże wstrząsy, powodują znaczne zniszczenia. |
ok. 100 |
| 7,0-7,3 |
Poważne zniszczenia. |
ok. 15 |
| 7,4-8,0 |
Ogromne zniszczenia. |
ok. 4 |
| 8,0-8,9 |
Ogromne zniszczenia, katastrofalne skutki dla wielu krajów. |
ok. 1 |
| ≥ 9,0 |
Trzęsienie, które może zburzyć wszystkie miasta na terenie większym niż kilkanaście tysięcy km2. |
ok. raz na 20 lat |
Do oceny wielkości trzęsienia ziemi stosuje się także skalę Mercallego.
Sprawdź też
- cień sejsmiczny, epicentrum, fala sejsmiczna, hipocentrum, profilowanie sejsmiczne, sejsmika, sejsmograf, sejsmologia, sejsmometria, skorupa ziemska, stacja sejsmologiczna, strefa sejsmiczna, szum sejsmiczny, prawo Gutenberga-Richtera