Wietnam (oficjalnie: Socjalistyczna Republika Wietnamu, wiet.: Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) − państwo w Azji Południowo-Wschodniej. Graniczy z Chinami, Laosem oraz Kambodżą. Z liczbą ludności ponad 86 mln[1] jest 13. co do wielkości populacji państwem świata.
Ustrój polityczny
Republika socjalistyczna. Konstytucja z 15 kwietnia 1992 roku.
Zgromadzenie Narodowe składa się z 498 posłów (458 członków Komunistycznej Partii Wietnamu, 40 posłów niezależnych). Powołuje rząd oraz prezydenta.
Podział administracyjny
-
Wietnam dzieli się na 58 prowincji (wiet. tỉnh), które dzielą się na dystrykty (huyện), miasta prowincjonalne (thành phố trực thuộc tỉnh) oraz miasta (thị xã). Obok prowincji w Wietnamie istnieje 5 kontrolowanych centralnie miast wydzielonych (thành phố trực thuộc trung ương) o statusie równym prowincji.
Prowincje oraz miasta wydzielone pogrupowane są na 8 regionów:
Geografia
-
Powierzchnia Wietnamu wynosi około 331 688 km² (nie uwzględniając wysp Hoàng Sa oraz Trường Sa). Długość granic kraju to 4639 km. Najwyższą górą jest Phan Xi Păng 3143 m n.p.m., najdłuższa rzeka to Mekong.
Klimat
Z uwagi na wydatnie rozciągnięty w kierunku południkowym kształt terytorium oraz specyficzne ukształtowanie terenu w Wietnamie wyróżnia się parę stref klimatycznych. Wg klasyfikacji Köppena klimat Tonkinu zalicza się do wilgotnych podzwrotnikowych. W Wietnamie środkowym na północ od przełęczy Hải Vân oraz na południu kraju (półwysep Cà Mau, delta Mekongu) jest klimat zwrotnikowy wilgotny, w odmianie monsunowej. Klimat Wietnamu Środkowego, na południe od przełęczy Hải Vân, zalicza się do klimatu zwrotnikowego z porą suchą oraz deszczową (typ sawanna).
Długość granic
- całkowita: 4639 km
- z Kambodżą 1228 km
- z Chinami 1281 km
- z Laosem 2130 km
Największe miasta
Rzeki
Masywy górskie
Historia
Historia Wietnamu jest przedstawiona w osobnych hasłach:
Gospodarka
Stan[2] na 2009 r.
- ogółem - 1 658 389 mld. đồngów
- na mieszkańca - 19278 tys. đồngów (1064 USD)
Rolnictwo
Wietnam jest drugim państwem na świecie (po Brazylii) pod względem uprawy kawy. Słynie także z upraw ryżu, herbaty, ananasów oraz tytoniu.
3 lutego 1994 roku USA zniosły embargo handlowe co wpłynęło pozytywnie na wzrost produkcji oraz eksportu wietnamskiego na rynkach światowych.
Rybołówstwo (w 2005 r. 1,9 mln ton ryb, mięczaków oraz skorupiaków, z tego 1,8 mln ton złowionych na Pacyfiku). (dane oficjalne FishStat+ [1])
Dynamicznie rozwija się akwakultura (głównie sumów, w tym pangi oraz krewetek). Eksport krewetek przyniósł wietnamskiej gospodarce narodowej w 2007 roku 1,5 mld dolarów przychodów, eksport pangi kolejne 979 mln dolarów.
Przemysł
Wytwarzanie żelaza oraz stali, maszynowy, chemiczny oraz cementowy,obuwniczy oraz odzieżowy.
Ludność
Wietnam jest krajem wielonarodowościowym w wyniku wielowiekowych migracji plemiennych, trwających jeszcze w XX wieku. Rdzenni Wietnamczycy (Kinh) stanowią 85% mieszkańców kraju, są ludnością zamieszkałą z reguły na nizinach, o długoletniej tradycji rolniczej, osiadłą w deltach Rzeki Czerwonej oraz Mekongu, na nizinach nadmorskich oraz w miastach oraz przywiązaną do miejsca pochodzenia swoich rodów. Ponad 10% mieszkańców to grupy plemienne, zwłaszcza żyjące w górach, należące do 53 narodowości, ukształtowanych w procesach różnorodnych migracji (głównie ekonomicznych oraz obyczajowych), o dużej rozpiętości poziomu cywilizacyjnego. Najliczniejsze z nich to: Tay (ok. 1,5 mln osób), Thaj (1,3 mln), Muong (1,1 mln) – mieszkają z reguły w północnej części kraju; Chińczycy (0,9 mln) – przeważnie w miastach oraz na pograniczu chińskim; Khmerowie (1,1 mln) – w delcie Mekongu oraz wzdłuż granicy z Kambodżą; oraz Nung (0,9 mln), Hmong (0,7 mln), Dao (0,6 mln). Pod względem językowym[3] narodowości Wietnamu reprezentują rodziny: austroazjatycką (Kinh, Khmerowie, Muong oraz inne), chińsko-tybetańską (Hoa), austronezyjską (Czamowie, Gia Rai oraz inne). Język wietnamski trzeba do rodziny języków austroazjatyckich.
-
Religia
Grupy wyznaniowe kraju:
-
Osobny artykuł: Hoa-Hao.
-
-
Sztuki walki
Galeria
-
-
-
-
-
Wietnamskie łodzie rybackie
-
-
-
Artystka wietnamska grająca na đàn tranh
-
-
Sprawdź też
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 GUS Hanoi,stan na 2009
- ↑ GUS Hanoi,stan na 2009
- ↑ Gordon, Raymond G., Jr. (ed.), 2005. Ethnologue: Languages of the World, Fifteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International. Wersja internetowa: nullwww.ethnologue.com/.
Linki zewnętrzne
| Komunizm p • d • e |
|
|
|
|
|
|
|
|
Państwa rządzone przez partie komunistyczne |
|
dawne państwa komunistyczne
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Członkostwo w organizacjach międzynarodowych |
|
|
Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN) |
|
| Członkowie |
|
|
| Obserwatorzy |
|
|
| Dialog |
|
|
| Kraje kandydujące |
|
|
|
Światowa Organizacja Handlu (WTO) |
|
|
|
 |
|
|
|